10 Введе ТЕСТ 2КУРС

051103 - «ФАРМАЦИЯ» МАМАНДЫҒЫ 2 КУРС СТУДЕНТТЕРІНЕ «ТОКСИКОЛОГИЯЛЫҚ ХИМИЯҒА КІРІСПЕ ЖӘНЕ СОТ МЕДИЦИНАЛЫҚ САРАПТАМА» ПӘНІ БОЙЫНША 2012-2013 ОҚУ ЖЫЛЫНА АРНАЛҒАН ТЕСТ СҰРАҚТАРЫ

! Токсикологиялық химияның негізгі міндетін көрсетіңіз?

* токсикалық заттарды жоюды ойлап табу

* токсикалық заттардың фармакодинамикасын анықтау

* токсиндерді алудың жаңа әдістерін ойлап табу

* + ХТА тәжірибесіне токсикалық заттар мен олардың метаболиттерін талдауды енгізу

* токсикалық заттардың метаболизмін зерттеу

! Улы затты нысаннан бөліп алу әдісі келесі сатылардан тұрады:

* + оқшаулау және тазалау

* оқшаулау және анықтау

* оқшаулау және сандық анықтау

* тазалау және анықтау

* хроматографиялық талдау және сандық анықтау

! Ағзаға тыныс алу органдары арқылы енген удың қанға тез сіңуі келесіге байланысты:

* + альвеолярлы мембраналардың үлкен кеңістігіне

* альвеолярлы мембраналардың қалыңдығына

* тері қабатының улкен ауданына

* дененің бұлшық ет массасына

* өкпенің қарқынды вентиляциясына

! Удың ағзада таралуы келесіге байланысты емес:

* плазма ақуыздары мен ағзалармен байланысына

* ионизация дәрежесіне

* гидрофильділік

* липидтерде ерігіштігіне

* + дисперстілік дәрежесіне

! Созылмалы улану кезінде мышьяк жиналады:

* +тырнақта

* сүйекте

* жүйке тінінде

* бүйректе

* теріде

! Қандай барбитурат мыспиридин реактивімен сфероид тәрізді күлгін түсті кристалл өсіндісін түзеді:

* фенобарбитал

* барбамил

* гексенал

* + бутобарбитал

* этаминал- натрий

! Жүргізілген сот – химиялық сараптаманың нәтижесін дәлелдейтін заңды құжат:

* эксперттің қорытындылар кітабі

* регистрационды кітап регистрационды -тіркеу

* + сот – химиялық сараптама акты

* сот – медицина экспертінің қорытындысы

* сот – медицина сараптамасының акты

! Сот – медициналық химик – эксперттің негізгі міндеттері:

* + Ішкі істер мекемесінің тергеуші қызметкерінің қаулысы бойынша сот – химиялық *раптаманы жүргізу

* алдын ала зерттеуге қатысу

* қарастырылатын іс бойынша құжаттармен танысу

* сот – химиялық сараптама актын құру

* сараптама жүру процесінде құжаттарды толтыру

! СХЭ актына қол қояды:

* ЦСМ басшысы

* +сарапшы-химик

* сот - медициналық эксперт

* мәйіттерді зерттейтін сот – медицина бөлімшесінің басшысы

* айғақты заттарды зерттейтін сот – медицина бөлімшесінің басшысы

! ХТА жоспары анықталады:

* + зерттелетін нысандардың немесе уытты заттардың сипаттамасымен (нысандардан бөлінетін уытты заттар физика-химиялық қасиеттерімен)

* өлім жағдайымен

* токсикалық заттың мөлшерімен

* қайтыс болған адамның туыстарының тілегімен

* орны толтырылмайтын зерттеу объектілерімен

! Мәйіттің ішкі ағзаларын консервілеуді негізінен жүргізеді:

* глицеринмен

* формалинмен

* + таза этил спиртімен

* фенолмен

* метил спиртімен

! Асқазанның шырышты қабатының қара түске боялуы мына заттың барын растайды:

* +концентрлі күкірт қышқылы

* азот қышқылы

* хромат

* мыс тұздары

* сулема

! Биологиялық нысандарды белгісіз уға зертегенде сараптаманы жүргізу мерзімі:

* екі күн

* он күн

* + 1 ай

* 15 күн

* 20 күн

! Сараптаманы жүргізу мерзімі келесіге байланысты тағайындалады:

* судмедэксперт квалификациясына

* +зерттеу көлеміне

* судмедэкспертизаның жылдық жоспарына

* қайтыс болу уақытына

* сот – ішкі істер мекемесінің сұранысына

! Сараптаманы жүргізу мерзімі белгіленеді:

* сараптаманы тағайындау күнінен бастап

* зерттеу объектілерінің бөлімшеге түсу күнінен бастап

* зерттеу объектілерінің бөлімшеге түсу күнінің келесі күнінен бастап

* + зерттеу объектілерінің және басқа да қажетті материалдардың бөлімшеге түсу күнінің келесі күнінен бастап

* зерттеу объектілерінің және басқа да қажетті материалдардың бөлімшеге түсу күнінің келесі күнінен бастап

! СХЭ келесінің негізінде жүргізіледі:

* криминалисттер жолдамасымен

* +сот–іс жүргізу органдары жарғысымен

* медициналық қызметкерлер жолдамасымен

* қызығушылығы бар кез–келген мекеменің жолдамасымен

* жеке тұлға өтінішімен

! Сот–химиялық сараптаманың негізгі міндеті:

* +сот–іс жүргізу органдарына көмек

* негізінен уланумен байланысты сұрақтарды шешу

* қылмыстың құрамы мен себебін анықтау

* адамдардың тұрмыста улануымен байланысты мәселелерін шешу

* айғақты заттардың ХТТ–нда токсикологиялық химияның білімін қолдану

! Сот медицина орталығы:

* сот–іс жүргізу органдарының ұйымы

* + денсаулық сақтау жүйесінің ұйымы

* құқық қорғау органының қызмет ету органы

* іс жүргізудің басты административты органы

* денсаулық сақтау министрлігінің бөлімшесі

! Химик-эксперт болуы мүмкін:

* орташа фармацевтикалық білім

* жоғары медициналық білім

* медико-биологиялық білім

* химиялық білім

* +жоғары фармацевтикалық білім

! Айғақты заттарды зерттеу бөлімшесінде жоқ бөлім:

* +сот-гистологиялық

* сот-биологиялық

* физико-техникалық

* сот-химиялық

* химико-цитологиялық

! "Акт" келесінің негізінде құрылады

* +жұмыс журналындағы жазбалар

* регистрационды кітаптағы жазбалар

* акт кітабындағы жазбалар

* СХЭ жүргізу ережесі

* СМЭ жолдама

! Токсикологиялық химия – ғылым:

* уларды алу туралы

* + улар және олардың адам, жануар және өсімдік организміне әсері туралы

* зерттеу объектілерінен токсикологиялық маңызды заттарды бөлу әдісі туралы

* ТМЗ және олардың метаболиттерін анықтау әдістері туралы

* ТМЗ және олардың метаболиттерін сандық анықтау туралы

! Фармацевтикалық білім беру жүйесінде қарастырылатын токсикологиялық химия бөлімі:

* + өткір интоксикацияның экспресс анализі

* ауыл шаруашылық токсикология

* санитарлы - өндірістік токсикология

* фитотоксикология

* ветеринарлы токсикология

! ХТА – бұл ғылыми дәлелденген әдістердің жиынтығы, мынадан басқасынын барлығы қолданады:

* ТМЗ мен олардың метаболизм өнімдерін изолирлеу

* ТМЗ мен олардың метаболизм өнімдерін тазалау

* ТМЗ мен олардың метаболизм өнімдерін анықтау

* ТМЗ мен олардың метаболизм өнімдерін сандық анықтау

* +зерттеу объектілерін алып алу

! Сот –химиялық зерттеуде биообъектіні формалинмен консервілеу

* рұқсат етілген

* тыйым салынған

* мүмкін, тек шіріген объектіні

* мүмкін, тек балғын биообъектіні

*+қан мен зәрді консервілеуге тыйым салынған

! Химик-эксперттің негізгі міндетті:

* + іс жүргізу органдарының жолдамасы негізінде ХТА жүргізу

* жеке тұлғаның қалауымен СХЭ жүргізу

* сот және іс жүргізу органдарының сұранысымен СХЭ жүргізу

* заңды тұлғаның ұсынысымен толық СХА жүргізу

* қызығушылығы бар ұйымдардың ұсынысымен СХЭ жүргізу

! Айғақты заттардың СХЭ акты келесі бөлімдерден тұрады:

* кіріспе, сипатты бөлім, талдау реті, қорытынды

* +кіріспе, сипатты бөлім, қорытынды

* іс жағдайы, талдау реті, қорытынды

* іс жағдайы, сипатты бөлім және қорытынды

* сипатты бөлім және қорытынды

! Токсикологиялық химияның міндеті:

* қанның формалы элементін бөліп алу әдістерін жетілдіру және зерттеу

* +зерттеу объектісінен ТМЗ бөліп алу әдісін жетілдіру

* қандағы микроэлементтерді сандық анықтау әдістерін зерттеу

* қанның формалы элементтерін бөліп алу әдістерін зерттеу

* қандағы қант мөлшерін сандық анықтау әдістерін зерттеу

! Фармацевтикалық білім беруде қарастырылған токсикологиялық химия бөлімдері:

* ХТА косметикалық заттардың

* +ХТА токсикалық маңызды заттар

* әскери токсикология

* фитотоксикология

* тағам өнімдерінің ХТА–сы

! ХТА әдістері бөлінеді:

* 4 топқа

* + 3 топқа

* 7 топқа

* 5 топқа

* 6 топқа

! ХТА әдісін таңдау байланысты

* зерттеу объектісіндегі ТМЗ мөлшері

* сынаманы консервілеу тәсілдері

* сынаманы алу мерзімі

* сот органдарының қалауы

* +зерттеу объектілерінің сипаты

! ХТА ерекшелігіне жатпайды:

* зерттеу объектілерінің әр түрлілігі

* + объект минерализациясы

* зерттеу объектісіндегі ТМЗ аз мөлшері

* ТМЗ–ға сандық талдауды нақты жүргізудің мүмкін еместігі

* зерттеу объектісіндегі ТМЗ бөлу қажеттігі

! ХТА ерекшелігіне жатады:

* төменгі сезімталдықты әдістерді қолдану қажеттілігі

* +метаболиттерді зерттеу қажеттілігі

* қышқылдарды анықтау

* токсикалық заттардың терапевтикалық мөлшерін анықтау

* спирттерді анықтау

! Жақсы құрастырылған ХТА жоспары:

* метаболиттерді анықтауға мүмкіндік береді

* зерттеу объектісін дұрыс таңдау

* судмедэкспертке қажет

* +Зерттеу объектісін қажетсіз шығындауға рұқсат бермейді

* зерттеуге көп уақыт жұмсалады

! Сот–медициналық сарапшы–химик мынадай білімдерге ие болуы керек:

* физико–химиялық блім қызметі туралы

* СМЭ өткізу мерзімі

* цитологиялық бөлімнің қызметі

* гистологиялық бөлімнің қызметі

* +биообъектіде удың сақталуы

! Заттық дәлелдемелердің СХЭ негізделе жүргізіледі:

* жедел жәрдем дәрігерінің тапсырмасына

* жергілікті милиционер нұсқаулығына

* қызыққан тұлғалар нұсқаулығына

* +зерттеу және сот органдарының бұйрықтарына

* жергілікті дәрігердің бағытына

! СХЗ-ге алынған ішкі органдар салынады:

* + шыны ыдысқа

* темір таздарға

* керамикалық құмыраларға

* метал ыдыстарға

* қағаз пакеттерге

! Белгісіз умен уланғанда, алынады:

* өт қабы

* бүйректер

* ұйқы безі

* + қалдығы бар асқазан

* 1/3 бүйрек

! Кодеин және хлоралгидрат:

* трихлорэтанол метаболитін түзеді

* ұйқы шақыратын әсерге ие

* су буымен айдайды

* оның метаболиттері эфирлер түзеді

* + оның мтаболиттері өздеріне қарғанда улырақ

! Таллий қосылыстары медицина саласында қолданады:

* +тері ауруларында, шашты жою үшін

* экземада

* тері бөрітпесінде

* тері қызарғанда

* шаш өсіру үшін

! Адам ағзасының табиғи элементі болып табылмайтын металл:

* кадмий

* мырыш

* +таллий

* кальций

* мыс

! Созылмалы улануда мышьяк негізінен жиналады:

* +сүйек пен мүйізденген тіндерде

* асқазанда

* ішекте

* паренхиматозды органдарда

* жүйке тіндерінде

! Мышьякпен созылмалы уланудың клиникалық көрінісіне жатпайды:

* бауыр мен бүйректі май басу

* жүрек бұлшықеттерің май басу

* серозды қабаттарда қан кету

* ішек бөлінділерінің күріш қайнатпасы түрінде болуы

* +тері жабындарының мүйізденуі

! "Металдық" улар:

* + негізінен организмде гистидин және цистеинмен байланысады

* организмнен тез шығарылады

* биообъектіден тек деструкция әдісімен изолирленеді

* биообъектімен лабилді байланысқан

* емізулі ананың сүтімен шығарылады

! Қай металл тұзы пестицид ретінде қолданылады:

* хром

* магний

* висмут

* + мыс

* таллий

! Пестицидтердің улылығын бағалау үшін білу шарт емес:

* доза

* майларда ерігіштігі

* ұшқыштығы

* кумулятивті қасиеті

* +метаболизирлеуге қабілеттілігі

! Биологиялық материалдан пестицидтерді изолирлеу үшін қолданылмайды:

* хлороформ

* гептан

* петролейлі эфир

* + қымыздық қышқылы ерітіндісі

* төртхлорлы көміртегі

! Фенол топтарынан пестицидтерге жатады:

* пертан

* гексахлоран

* гептахлор

* +селинон

* севин

! Морфинді зәрде мына уақытта анықтауға болады:

* 1 минутта;

* 3 – 7 минутта;

* 3 – 4 сағатта;

* + 72 – 100 сағатта;

* 3 – 6 тәулікте.

! Фармацевтикалық тұрғыдан қарастырылған токсикрлогиялық химияның бөлімі:

* + Наркотикалық және басқа мастандырғыш заттардың ХТТ;

* Дәрілік токсикология;

* Фитотоксикология;

* Ветеринарлы токсикология;

* Әскери токсикология

! ХТТ әдісіне жатпайды:

* Уды биоматериалдан оқшаулау;

* Бөлінген уларды сандық анықтау;

* + Биоматериалдан сынама алу;

* Бөлінген заттарды тазалау;

* Бөлінген улады анқтау.

! Биоматериалдан бөлінген затты тазалауға жатпайды:

* Айдау және қайта кристалдау;

* Экстракция;

* + Мацерация;

* Реэкстракция;

* Хроматография.

! Химия – токсикологиялық талдау – бұл:

* + Практикада улы заттарды бөлу және анықтау үшін қолданылатын ғылыми дәлелденген әдістердің жиынтығы;

* Токсикологиямен тығыз байланыстағы ғылым;

* Улы заттарды бөлу және анықтау әдістері туралы ғылым;

* Уланудың себептерін зерттейтін ғылым;

* Улы заттарлың метаболизмін зерттейтін ғылым.

! ОСМ облыстық филиалдары практикалық және ұйымдастыру – әдстемелік қатынаста бағынады:

* + ОСМ директорына;

* Токсикологияның ғылыми – зерттеу институтына;

* ҚР ДСМ ОСМ жұмысына жауапты адамға;

* ҚР ДСМ – на;

* ДС министріне.

! ҚР сот – медициналық сараптаманы басқарады:

* Сот – медициналық сараптама бюросының басшысы;

* +ҚР негізгі сот – медициналық эксперті;

* Сот – медициналық сараптаманың мәйіттер бөлімінің басшысы;

* ҚР ДСМ;

* ДСМ.

! Сот – медициналық эксперт – химик кұқығы жоқ:

* Сараптама затының материалдық жұмысымен танысуына;

* Қорытындыға қажет биоматериалдарды алдыртуға;

* Сұрақ – жауап алғанда қатысуға;

* +Істі жариялауға;

* Біліктілікті арттыру курсын өтуге.

! Сот –химиялық сараптаманы жүргізу тапсырылады:

* +Сот –медициналық химик–экспертке;

* ҚР бас сот–медициналық экспертіне;

* Химия–токсикология бөлімінің басшысына;

* Сот–медициналық экспертке;

* Химик–аналитикке;

! ҚР бас сот – медициналық эксперті мына жұмысты ұйымдастырады:

* Облыстық бюро СМЭ химиялық лабораториясын;

* Бюро басқаратын ҚР Минздрав бөлімін;

* + республика аумағында сот- медициналық экспертиза бюросын және бюро басқаратын жұмысты;

* СМЭ мәйіттер бөлімі;

* От

! Сот–химиялық бөлімде келесі құжаттар жүргізіледі, мынадан басқасы:

* Сараптаманы тіркеу журналы;

* Спирттің шығыны және есебі журналы;

* + Мәйіт қанын тіркеу журналы;

* Жұмысшы журналы;

* Акт кітаптары.

! Тіркеу журналында келесі ақпараттар болмайды:

* + Жүргізіліп жатқан жұмыстың сапасын бағалау;

* Зерттеу объекттілерінің тізімі;

* Зерттеу нәтижесі;

* Анализдің толық саны;

* Зерттеу мақсаты.

! Химимя – токсикологиялық бөлім құрамында болады:

* Тірі тұлғалардың куәләндіру орталығы;

* +Сот – медициналық лаборатория;

* Физико – техникалық бөлім;

* Мәйтті зерттеу бөлімі;

* Биохимиялық лаборатория.

! Сот – химиялық эксперттің жүргізілгенін дәлеледейтін негізгі құжат:

* Реактивтер есебі журналы;

* Түскен объекттерді тіркеу журналы;

* +Химик – эксперттің жұмысшы журналы;

* Спирттің есебі журналы;

* Улы заттардың есеп журналы.

! Сот- химиялық бөлімдегі негізгі құжат:

* Зерттеу объекттерінің жоюдың акт журналы;

* Реактивтер шығыны журналы;

* Этил спиртінің шығын журналы;

* +Акт экспертизасының тіркеу журналы;

* Зерттеу объекттерінің тіркеу журналы.

! Сот – химиялық бөлімдегі негізгі құжат:

* +Химик – эксперттің жұмыс журналы;

* Наркотикалық заттардың есеп журналы;

* Химреактивтердің есеп журналы;

* Әріптестердің келу – кетуі тіркелетін журнал;

* Шығатын және кіретін құжаттар журналы.

! Сот – химиялық зерттеу жүргізіледі:

* Жеке тұлғаның өтініші бойынша;

* +Денсаулық Сақтау органдарының бағыттауы бойынша;

* Әкімшіліктің талабы бойынша;

* Медициналық комиссияның өтініші бойынша;

* Жергілікті полиция талабы бойынша.

! Сот – химиялық экспертиза мынаның негізінде жүргізіледі:

* Емдеуші дәрігердің айтуы бойынша;

* +Судмедэксперттің бағыттауы бойынша;

* Криминалисттің көрсетуі бойынша;

* Бас дәрігердің өтініші;

* Жәбірленушінің туысқандарының өтініші.

! Сот–химиялық экспертизаның нәтижесі қажет:

* Адам қайтыс болған ауруханаға;

* Емханаға;

* Жәбірленушінің туысқандарына;

* +Сот – зерттеу органдарына;

* ЦОНға.

! Химик–эксперттің негізгі міндеті:

* Тірі ағзада уды анықтау;

* + биоматериалдан бөлінген объекттен уды анықтау;

* Уды физико – химиялық әдіс арқылы анықтау;

* Выявление природы ядовитого вещества;

* Улы заттың физико – хииялық константаларын орнату.

! ХТА жоспарын құру үшін үлкен мағына береді:

* Жәбірленушінің паспорттық мәліметтері;

* Зерттелетін объекттің химиялық қасиетін анықтау;

* Қатысатын эксперттердің саны;

* + Сот – медициналық экспертиза актының мәліметтері;

* Физико – химиялық константаларды анықтау.

! ХТА әдістері мына топтарға бөлінеді. Дұрыс емесін тап:

* Бөлу әдісі;

* +Хроматография;

* Оқшаулау және тазалау әдістері;

* Анықтау әдістері;

* Сандық анықтау әдістері.

! ХТА –да объекттен ТВВ бөліп алу екі этаптан тұрады:

* Биоматериалды бөліп алу және сулы бумен айдау;

* Биоматериалды бөліп алу және қышқылданған спиртпен тұндыру;

* Оқшаулау және анықтау;

* + Оқшаулау және тазалау;

* Қышқылданған сумен тұндыру және центрифугирлеу.

! Кейбір кезде ХТА нәтижесі таңдалған әдіске байланысты:

* +Бөлу;

* Сандық анықтау;

* Тазалау;

* Анықтау;

* Хроматография.

! Ағзаға тыныс алу органдары арқылы енген удың қанға тез сіңуі келесіге байланысты:

* + альвеолярлы мембраналардың үлкен кеңістігіне

* альвеолярлы мембраналардың қалыңдығына

* тері қабатының улкен ауданына

* дененің бұлшықет массасына

* өкпенің қарқынды вентиляциясына

! Удың ағзада таралуы келесіге байланысты емес:

* плазма ақуыздары мен ағзалармен байланысына

* ионизация дәрежесіне

* гидрофильділік

* липидтерде ерігіштігіне

* + дисперстілік дәрежесіне

! Жіңішке ішекте сіңірілмейді:

* аминдер

* + қышқылды заттар

* липофильді заттар

* алкалоидтар

* құрамында азоты бар синтетикалық қосылыстар

! Қандай барбитурат мыспиридин реактивімен сфероид тәрізді күлгін түсті өсінді береді:

* фенобарбитал

* барбамил

* гексенал

* + бутобарбитал

* этаминал- натрий

! Ауыздың шырышты қабаты арқылы сіңірілген цианидтер, никотин, этил спирті :

* асқазан сөлінің әсеріне ұшырайды

* ішек сөлінің әсеріне ұшырайды

* бауырда метаболизмге ұшырайды

* + бауырға түспейді

* нәжіспен бірге бөлінеді

! Ағзаға ауыз арқылы енген барбитураттарға тән емес…:

* асқазанда ионизирленбеген күйде болады

* ішекте ионизирленген күйде болады

* асқазанда кетонды формада болады

* + негізінен ішекте сіңіріледі

* негізінен асқазанда сіңіріледі

! Ағзаға ауыз арқылы түскен алкалоидтар және олардың синтетикалық аналогтары:

* асқазанда сіңіріледі

* жуан ішекте сіңіріледі

* + жіңішке ішекте сіңіріледі

* асқазанда диссоцияланбаған күйде болады

* жіңішке ішекте диссоцияланған күйде болады

! Тері арқылы енбейді:

* тетраэтилқорғасын

* ароматты аминдер

* никотин

* + көміртегі оксиді (II)

* ұсақталған сынап тұздары

! Тері арқылы негізінен келесі заттар енеді:

* қышқылды

* негізді

* суда жеңіл еритін

* қанда жеңіл еритін

* + майда еритін

! Алкалоидтар:

* + ішекте сіңіріледі

* ішекте диссоцирленген күйде болады

* асқазанда молекулярлы күйде болады

* тек асқазанда сіңіріледі

* бауырда метаболизмге ұшырамайды

! Жасушалық мембраналар:

* + удың оңай енуіне кедергі келтіреді

* ақуыз және липидтерден тұрмайды

* гидрофильді қасиетке ие емес

* тек гидрофобты қасиетке ие

* негізінен ұзын көміртек тізбегінен тұрады

! Калий иондарын тасымалдау:

* жоғары концентрациялы ортадан төменгі концентрациялы ортаға өтеді

* + химиялық өзгеріске ұшыраған тасымалдағышпен жүзеге асады

* өте жоғары энергия әсерінен жүзеге асады

* 4 – ші типті мембрана арқылы

* 2 – ші типті мембрана арқылы

! Липидтерде жақсы еритін улы заттар:

* + ағзадан баяу шығарылады

* жылдам метаболизирленеді

* күшті электролиттер

* ұйықтатқыш әсерге ие

* ағзадан жылдам шығарылады

! Токсикологиялық химия келесі әдістің теориялық негізін зерттейді:

* + тосикалық маңызды заттардың бөлінуі

* Спектрофотометрия

* ЖҚХ

* ГХ

* ФЭК

! Алкалоидтарды изолирлеу жүргізілетін рН:

* 1,0-1,5

* 1,5-2,0

* + 2,5-3,0

* 8,5-9,0

* 9,0-10,0

! Зерттеу объектілерін ұсақтайды:

* экстрагирлеу үшін

* жасушалар бүтіндігін сақтау үшін

* + токсикалық заттарды оқшаулаудың түгелдігі үшін

* центрифугирлеу үшін

* тұндыру үшін

! Алкалоидтардың боялу реакциясының негізінде барлық процестер жатады, біреуінен басқа:

* + гидролиз

* дегидратация

* тотығу

* біруақытта тотығу және дегидратация

* суды жұтатын заттар қатысында альдегидтермен конденсациясы

! Алкалоидтарды бөлудің ең тез, қол жетімді және арзан әдісі:

* + Крамаренко

* Груц-Харди

* Стаса Отто

* Валов

* Попов

! Сот–химиялық тәжірибеде морфинді сандық анықтау үшін қолданылады:

* + колориметриялық әдіс

* броматометриялық әдіс

* нейтрализация әдісі

* таразылау әдісі

* сусыз ортада титрлеу әдісі

! Биологиялық материалдан полярлы еріткіштермен изолирленетін заттар тобын көрсетіңіз:

* қышқылдар, сілтіліер, тұздар

* Пестицидтер

* ұшқыш улар

* + дәрілік улар

* Металдық улар

! Этил спиртімен уланғанда, зерттеуге алынады:

* + 20 мл қан

* 100 мл зәр

* 1/3 ми

* өкпелер

* 100 г бұлшықет тіні

! Токсикологиялық мәні бар "ұшқыш" улы альдегид пен кетондарды көрсетіңіз:

* формальдегид, бутаналь

* + метаналь, диметилкетон

* ацетон, пропаналь

* бутанон, метаналь

* формальдегид, метилэтилкетон

! Айдауға арналған колбаны су моншасында қыздыру мақсаты:

* айдауды жылдамдату үшін

* азеотропты қосылыстарды бөлу үшін

* + су буының конденсациясын азайту үшін

* азеотропты қосылыстар түзілуін жылдамдату үшін

* кейбір ұшқыш уларды тез тотықтыру үшін

! ХТА мен СХ –да дистиллятты фракционды айдау әдісі қолданылады:

* токсикалық заттарды тұндыру үшін

* + токсикалық заттарды дистилляттарда концентрлеу үшін

* көп компонентті қоспалар алу үшін

* азеотропты қоспалар түзілген жағдайда

* конденсатты төмен қайнайтын компоненттермен қанықтыру үшін

! Анық затқа бағытталған ХТА жүргізіледі:

* зәбір көрушінің туысқандарының тілегі бойынша

* зәбір көрушінің таныстары өтініші бойынша

* + куәгер көрсетпелері бойынша

* жергілікті полицей талабы бойынша

* өкіметтің бұйрығы бойынша

! Химико-токсикологиялық анализдің ерекшеліктері:

* улы және күшті әсер ететін заттарды талдауды міндетті түрде газ хроматографиясында жүргізу керек

* + міндетті түрде алдымен уды зерттеу объектіден бөліп алып, кейін талдау керек

* оқшауланған уға міндетті түрде сандық талдау жүргізу керек

* тек қана жаңа дайындалған биологиялық материал қолдану

* талдауды химиялық әдістермен қоса газ хроматографиясында жүргізу

! Металдардың көбісі АІЖ-жа:

* жақсы сіңіріледі

* жақсы еритін қосылыс түзеді

* + нашар еритін қосылыс түзеді

* ионды ассоциаттар түзеді

*- тек тотығады

! АІЖ металдардың сіңірілуі жүреді:

* тоқ ішекте

* тік ішекте

* + тоқ ішектің үстіңгі бөлігінде

* асқазанда

* көк етте

! Толық ХТА зерттеу міндетті түрде жүргізіледі:

* 10 металдық уларға

* + 13 металдық уларға

* 15 металдық уларға

* 18 металдық уларға

* 20 металдық уларға

! Толық ХТА:

* улардың барлық тобына зерттеу жүргізгенде міндетті емес

* + белгісіз затпен уланды деген күдік туғанда жүргізіледі

* "ұшқыш" уларды зерттеуге ғана арналған

* Hg, As зерттеуге ғана арналған

* барбитураттарды зерттеуге арналған

! Минералды қышқылдар:

* олардың қатысуымен талдауды тұз қышқылымен бастайды

* олардың қатысуымен талдауды азот қышқылымен бастайды

* + олардың қатысуымен талдауды күкірт қышқылымен бастайды

* олардың құрғауы тек қана H^+ анықтаумен жүргізіледі

* олардың құрғауы тек қана қышқыл аниондарын анықтаумен жүргізіледі

! Сілтілермен улануды анықтау көмектеседі:

*+ теріде және шырышты қабатта құрғақ ақ дақты

* ауыз қуысының шырышты қабатында сұр-бура түсті

* теріде және шырышты қабатта сары дақты

* ауыз қуысының шырышты қабатында және асқазанда сұр-аспидті түсті

* кофе түсті құсық массасы

! Күкірт қышқылымен улану белгілеріне жатады, біреуінен басқасы:

* ауыз қуысының шырышты қабаты, жұтқыншақ, сұр-бура түсті асқазан

* асқазанның жеке бөлігі қабырғасы перфорирленген

* он екі елі ішек пен ащы ішектің шырышты қабаты эпителиийінің некрозы байқалады

* асқазан қабырғасының сұр-қара түске енуі

* + асқазан бөліндісінің шоколад түстес болуы

! Негізгі мәселелерді шешумен айналысатын сот-медициналық эксперт-химикті көрсетіңіз:

* + дәлелді заттарды талдауда химиялық әдістерді өңдеумен және оқытумен

* оларды сертификациялау мақсатында тағам өнімдерін талдаумен

* оларды сертификациялау мақсатында тағам өнімдерін және дәрілік заттарды талдаумен

* адамның улы заттармен улануын диагностикалау мақсатында биосұйықтықтарды талдаумен

* жаңа дәрілік препараттарды алуда денсаулық сақтау мекемелеріне көмек көосетумен

! < Ұшқыш> улар тобына жатады, біреуінен басқасы:

* синил қышқылы

* хлоралгидрат

* + күкірт қышқылы

* құмырсқа қышқылы

* сірке қышқылы

! Синил қышқылын анықтауда оң сот-химиялық түзілу реакциясы:

* Йодоформ

* + Берлин лазурі

* Изонитрил

* Индофенол

* Глутакон альдегиді

! Пестицидтер биологиялық объектіден қандай жолмен изоляцияланатын заттар тобына жататынын анықтаңыз:

* экстракциялау әдісімен+

* дистилляциялау әдісімен

* минерализациялау әдісімен

* диализ әдісімен

* ерекше әдістермен

! Пестицидтер улы және күшті әсер ететін биологиялық объектіден изолирленетін заттар тобына жатады:

* минерализация

* дистилляция

* + органикалық еріткіштермен экстракция

* диализ

* ерекше әдістермен

! Улардың сіңірілу жылдамдығы барлық факторларға байланысты, біреуінен басқасы:

*+ қорғашан ортаның температура;

* химиялық қасиеттеріне;

* ішектің және асқазанның рН – сы;

* енгізу жолдары;

* агрегаттық күйі.

! Объектте қай заттың бар екеніне күдік туғанда адам тіліне сілтілі хлороформның құрғақ қалдығының сулы ерітіндісінің тамшысын тамызады?

* этанол;

* морфин;

* героин;

* + кокаин;

* кофеин.

! Асқазанда жақсы сіңірілетін зат:

* сілтілі заттар;

* + қышқылды заттар;

* амфотерлі;

* кез келген;

* биообъектпен металлдық байланыс түзетін заттар

! Тер бездерімен шығуы мүмкін:

* барлық металлдық улар;

* қорғасын қосылыстары;

* синиль қышқылы;

* + этанол;

* барлық дәрілік улар.

! Эксперт – химик:

* хирургия саласында жақсы дайындығы болу қажет;

* талдаудың тек физико–химиялық әдістерін білу керек;

* + сот–медициналық токсикология білімі болуы керек;

* криминалистика білімі ие болу керек;

* улы маңызды заттардың өндірісін туралы білімі болу қажет.

! Дұрыс жауапты таңда: “Токсикология – бұл ғылым....”

* + улар,оның адам ағзасына және өсімдіктер мен жануарлар ағзасына тигізетін әсері туралы;

* биологиялық активті заттар әсерінен ағзаның функцияларының өзгеруі туралы;

* химиялық заттарды зерттеудің жаңа әдістерін өндіру туралы;

* адам ағзасына түрлі газдардың әсерін оқытатын ғылым;

* дәрілік заттардың синтезінің жаңа жолдарын зерттейтін ғылым.

! Тыныс жолдары арқылы ағзаға түскен ацетон, күкіртсутек, формальдегид мынаның есебінен тез қанға өтеді:

* мұрында интенсивті қан ағу;

* қоршаған ортаның төмен температурасы;

* бауыр тамырының қалыңдығы;

* + альвеолярлы мембрананың үлкен үстіңгі беті;

* қоршаған ортаның жоғары температурасы.

! ХТТ нәтижесі оң болғанда, қай затқам мысық көзіне фармакологиялық сынау жүргізеді?

* стрихнин;

* никотин;

* + атропин;

* кодеин;

* папаверин.

! Барбитураттардың қысқа әсерінің таралуы:

* + бас миы – қан плазмасы – липидке бай органдар;

* бас миы – қан плазмасы – бас сүйегі;

* қан плазмасы – бас миы – липидке бай органдар;

* қан плазмасы – липидке бай органдар;

* бас сүйегі – қан плазмасы – липидке бай органдар;

! Мәйіттің іріңдеу интенсивтілігі келесі факторларға тәуелді:

* + ортаның температурасы;

* қан тобы;

* жынысына;

* дене массасына;

* жасына.

! Мәйіттің ішкі органдарында эфедрин сақталады:

* 5 – 6,5 жыл;

* 2 – 3,5 тәулік;

* 2 – 2,5 сағат;

* + 3 – 3,5 ай;

* 2 – 2,5 жыл.

! Дигиталис гликозидтерін мәйіт материалында сақталу уақыты:

* 2 сағаттан артық емес;

* 24 сағаттан емес;

* + 3 күннен артық емес;

* 7 күннен артық емес;

* 30 күннен артық емес.

! ХТТ – да биологилық обьектке жатпайды:

* Қан;

* Мәйіттің ішкі органдары;

* + Алкалоидтар;

* Зәр;

* Құсық массасы.

! Токсикологияда уды атайды:

* Ағзада патологиялық өзгеріс шақыратын зат;

Кейбір органдардың функциясын бұзатын зат;

Белгілі жағдарлайда жағымсыз әсер шақыратын зат;

+ Аз көлемде ауруға немесе өлімге әкелетін зат;

Биологиялық активті заттар.

!Улы заттың әсерінен организм функциясының бұзылып, ауруға немесе өлімге шалдықтыруы мүмкін:

* Сенсибилизация;

* Патология;

* Аллергиялық реакция;

* Иммунды жауап;

* + Интоксикация.

!Мемлекетте барлық сот – медициналық және сот – химиялық қызметті басқарады:

*Сот – химиялық сараптама орталығының басшысы;

*Денсаулық Сақтау Министрі;

*+ ҚР негізгі сот – медициналық эксперт;

*Сот – химиялық сараптама роталығыныі жүргізушісі;

*ҚР химик эксперті.

! Химиялық зерттеу аяқталған соң, құжаттар және сот – медициналық химик эксперттің қорытындысы беріледі:

* Сот органы және зерттеуге;

* Сот – химиялық лабораторияда қалады;

* Жоғары организацияға;

* + Экспертизаны тағайындаған мекемеге;

* 3 жылдан соң жояды.

! Сот–медициналық экспертиза бюросының бөліміне кірмейді:

* Тірі тұлғалардың куәләндірілуі;

* + Өлімге әкелу жағдайларын үйрену;

* Сот – медициналық амбулатория;

* Мәйіттерді зертттеу;

* Заттық дәлелдемелерді зерттеу.

! Біріншілік эксперттің қорытындысы түсінікті болмаған жағдайда:

* + Қосымша экспертиза жүргізу тағайындалады, ол сол немесе басқа экспертке тапсырылады;

* Эксперт жазбаша түрде бас тартады;

* Іс жоғары инстанцияға тапсырылады;

* Эксперттің компетентті емес екендігі туралы сұрақ қойылады;

* Іс ОСМ басқа бөліміне тапсырылады.

! Химико – токсикологиялық бөлімнің қызметкерлері жүргізбейді:

* Зерттеу әдістерін жетілдіру;

* Зерттеу әдістерін қабылдау;

* Химик – эксперттің профессиональды деңгейін көтеру;

* + Өлікті сою;

* Жаңа методикалық рекомендацияларды өңдеу.

! Мақсатты зерттеуде өндірістің экспертизасы мынаған жетуі мүмкін:

* 20 күн;

* 20-25 күн;

* + 15-20 күн;

* 4 апта;

* 3 апта

! Сот химиялық экспертизаның жедел улануындағы летальды жағдайдың объектісі болып табылмайды:

* Қан,зәр;

* + Асқазан шайындысы,бауыр;

* Таблеткалар;

* Биологиялық сұйықтықтар;

* Асқазанды жуған сулар.

! Өндірістің экспертиза мерзімінен асып кеткен жағдайда:

* Бөлімнің меңгерушісі жазбаша түрде басқарушыға ұсталып қалғанның себебін жазады;

* Химик эксперт бөлім меңгерушісін ұсталып қалу туралы ескертеді;

* + Химик эксперт бөлім меңгерушісіне жазбаша түрде ұсталып қалудың себебін жазады;

* Химик эксперт ОСМ директорына жазбаша түрде ұсталып қалудың себебі туралы түсінік жазады;

* Химик эксперт тексеру органдарын ескертеді

! Құқық қорғайтын органдардың жіберген заттық дәлелдемелері түседі:

* ОСМ директорына;

* Сот химиялық бөлімнің меңгерушісіне;

* Моркқа;

* + ОСМ канцеляриясына;

* Заттық дәлелдемелерді зерттеу бөліміне

! Канцелерияға түсетін заттық дәлелдемелерді қабылдау мына жағдайда жүргізіледі,біреуінен басқасы:

* Дұрыс жолдаманың бар болуы;

* Мөрлердің және укупорканың толық болуы;

* Банктегі мәліметтердің укупоркадағы мәліметтермен сәйкес болуы, яғни жолдама құжаттардағы көрсетілген;

* Мөрдегі мәліметтермен жолдама құжаттардағы көрсетілген мәліметтермен сәйкестігі;

* + сот химиялық бөлімнің меңгерушісінің визасының бар болуы

! Алынған ішкі органдар болмайды:

* + Бөлімнің архивінде 1 ай бойы сақталады;

* Архивте 1 жыл бойы сақталады;

* Тоңазытқышта герметикалы сақталады;

* Зерттелгеннен кейін экспертизаны тағайындаған мекеменің актісінің 1-ші экземплярымен беріледі;

* Зерттеу аяқталғаннан кейін тіркеу журналындағы сәйкес жазу қатысында беріледі.

! Объекттерді сақтау мерзімі аяқталған соң зерттеу болмайды:

* 3 адамның қол қоюымен акт құрылады;

* Актта іс номері көрсетіледі;

* Актта түскен заттық дәлелдемелердің мерзімі көрсетіледі;

* + Заттық дәлелдеиелер экспертиза тағайындаған мекемеге жіберіледі;

* Актта заттық дәлелдемелерді жойған мерзім көрсетіледі.

! Төмендегілер архивте сақталмайды мына мерзімде:

* Қан мен зәрді этил спиртімен зерттегеннен кейін бір ай;

* Жұмыс журналы 3 жыл;

* + Акт кітабы 3 жыл;

* Сот химиялық экспертиза актілері 25 жыл;

* Ішкі органдар 1 жыл.

! ХТТ-ға жіберілген затқа жүргізеді:

* Куәгерлер көрсеткіштерімен;

* Улаудың клиникалық көрінісімен;

* + Белгілі затпен уланғанын көрсеткен жағдайда;

* Зерттеу органдарының бұйрығы бойынша;

* Қызыққан тұлғалардың өтініші бойынша.

! ХТТ-ға жіберілген ұшқыш уларды мынаның негізінде жүргізбейді:

* Сот медициналық эксперттің бағыттауы бойынша;

* Қызыққан ұйымдардың бағыттауы бойынша;

* Тергеушінің бұйрығы бойынша;

* Мекеменің иісі бойнша;

* + Жеке тұлғаның арызы бойынша

! Сот медициналық экспертиза бюросы болып табылады:

* Сот зерттеу органымен;

* + Денсаулық сақтау жүйесі мекемесімен;

* Құқық қорғау жүйесінің орындаушы органымен;

* Зерттеу басты административті органымен;

* ДСМ бөлімімен.

! Оқшаулайтын сұйықтықтардың құрамы әсерін тигізбейді:

* Улы заттардың оқшаулану дәрежесіне;

* Биоматериалдар тініне енуіне;

* Белок-улы заттардың байланысын бұзуға;

* Улы заттардың тұзының еруіне;

* + Көп қоспалардың еруіне

! Мәйіт органынан токсикалық заттарды оқшаулауға керексіз немесе аз керек:

* Органикалық қышқылдар;

* Хлороформ;

* Этил спирті;

* Су;

* + концентрлі минералды қышқылдар.

! Сот химиялық бөлім есептеледі:

* + СМС бюросының құрылымдық бөлімдері;

* Медициналық факультетінің оқу базасы;

* Дәрігерлердің білім жетілдіру оқу базасы;

* Мед қызметкерлерінің білім жетілдіру базалық курсы;

* Дәрігерлердің қызметкерлік базалық курсы

! Республикалық СМС бюросының сот химиялық бөлімі жүргізбейді:

* Күрделі комиссионды экспертизалар жүргізеді;

* Жетілдіру курсы жүргізіледі;

* Қызметкерлік курсы жүргізіледі;

* Ғылыми зерттеулер жүргізіледі;

* + гистолологиялық зерттеулер

! Республикалық СМС бюросының сот химиялық бөлімі іске асырады:

* + Облыстық СМС бюросының СХБ қызметін бақылайды;

* Аудандық СМС бюросының физико-техникалық қызметін бақылайды;

* Аудан аралық СМС бюросының сот биологиялық қызметін бақылайды;

* Сот медициналық экспертизада дәрігерлердің профессиональды деңгейін жоғарылату;

* Облыстық бюроның гистологиялық бөлімінің қызметін жоспарлы тексеру.

! Жедел улану орталықтарының химико – токсикологиялық лабораториясында жүргізілген зерттеудің қорытындысы керек:

* Жәбірленушіге көшірме бюллетенін беру үшін отдел кадрға;

* + удың организмге зиян тигізбес үшін тез арада шара қолдануға;

* Ғылыми – зерттеу статьясының ары қарай жүруі үшін;

* Жәбірленушінің туысқандарына;

* Тек зерттеу органдарына;

! Мынау дұрыс 1965 жылға дейін:

* + Токсикологиялық химия сот химиясы деп аталған;

* Зерттеулер таңдаулы түрде жүргізілген;

* Сот мед эксперттер айыпталушыға айыпталу туралы шешім шығарған;

* Сот химия токсикологиялық химияның маңызды бөлімі болған;

* Токсикологиялық химия сот химияның негізі болған.

! Токсикологиялық химияның бөлімі:

* + тірі тұлғалардың жедел улануда экспресс анализ;

* Тірі тұлғалардың созылмалы улануда экспресс анализ;

* Металдардың токсикологиясы;

* Бейметалдардың токсикологиячсы;

* Ұшқыш улардың токсикологиясы.

! Қайсысы дұрыс?

* + ҚР – да тірі тұлғалардың жедел улануында экспресс анализ 1964 ж жүргізіледі;

* ҚР – да тірі тұлғалардың жедел улануында экспресс анализ 1944 ж жүргізіледі;

* ҚР – да тірі тұлғалардың жедел улануында экспресс анализ 1934 ж жүргізіледі;

* Фармацевт токсиколог мәйіттің СХТ жүргізеді;

* Химик эксперт СМС жүргізеді

! Токсикологиялық химия:

* + арнайы фармацевтикалық пән;

* Өсімдіктерді қорғаумен және ветеринариямен байланысты;

* Төтенше жағдаймен байланысты;

* Фармацевтикалық өндіріспен байланысты;

* Арнайы медициналық пән

! Химик-эксперт білімді игеру керек:

* Улардың шығу тегі;

* + СМС жүргізу мерзімі;

* Улардың шоғырлануы және метаболизмі;

* Гистологиялық бөлімнің қызметін;

* Улардың өндіру әдістерін.

! СМС бюросының басшысының қол астындағы бөлім:

* + СМС мәйіттері;

* Генетикалық;

* Цитологиялық;

* Сот химиялық;

* Гистологиялық.

! Сот–медициналық лаборатоияда мына бөлім бар:

* Генетикалық;

* + Сот – химиялық;

* Гистологиялық;

* Цитологиялық;

* Тірі тұлғалардың сот-медициналық куәландыру.

! ХТТ этаптары:

* Оқшаулау,идентификация,сандық анықтау;

* Тазалау,идентификация,сандық анықтау;

* Идентификация,сандық анықтау;

* + Биоматериал алу,оқшаулау,тазалау, идентификация,сандық анықтау;

* Оқшаулау және идентификация.

! Удың организмге әсері бойынша классификация:

* + Нервнопаралитикалық,тері – резорбтивті,тітіркендіретін,жалпы токсикалық, психикалық әсер;

* Өте қауіпті,жоғары улы, орташа улы, аз улы;

* Улыхимикаттар, еріткіштер, ДЗ, тұрмыстық улар;

* Органикалық, бейорганикалық, элементоорганикалық;

* Ұшқыш, металдық, ДЗ, улыхимикаттар.

! У дегеніміз не?

* +кез келген химиялық зат, яғни белгілі бір жағдайда (ағзада, реакциялық өзгеріске ұшырайтын және т.б.) тірі ағзалар үшін зиян болып келуі мүмкін, ағзаның өмірлік маңызы бар функцияларын өзгеріске ұшырататын, патологиялық өзгерістерді тудыратын, ал кей жағдайда өлімге алып келеді.

* белгілі бір жағдайда (ағзада, реакциялық өзгеріске ұшырайтын және т.б.) тірі ағзалар үшін зиян болып келуі мүмкін, ағзаның өмірлік маңызы бар функцияларын өзгеріске ұшырататын, патологиялық өзгерістерді тудыратын, ал кей жағдайда өлімге алып келеді.

* тірі ағзалар үшін зиян болып келуі мүмкін, ағзаның өмірлік маңызы бар функцияларын өзгеріске ұшырататын, патологиялық өзгерістерді тудыратын, ал кей жағдайда өлімге алып келеді.

* ағзаның өмірлік маңызы бар функцияларын өзгеріске ұшырататын, патологиялық өзгерістерді тудыратын, ал кей жағдайда өлімге алып келеді.

* кез келген химиялық зат, ағзаның өмірлік маңызы бар функцияларын өзгеріске ұшырататын, патологиялық өзгерістерді тудыратын, ал кей жағдайда өлімге алып келеді.

! Улардың жіктелінуі

* барлық заттарға тән жалпы химиялық қасиеттері бар топтар.

* жалпы улылық және физико-химиялық қасиеттері бар заттар.

* +барлық заттарға тән жалпы химиялық қасиеттері бар және физико-химиялық қасиеттері бар заттар тобы.

* химиялық құрылымы бойынша (органикалық, бейорганикалық және құрамында металл бар органикалық қосылыстар) заттар тобы және практикалық қолданысы бойынша (индустриальды улар, пестицидтер, дәрілік заттар, тұрмыстық химиялық заттар, өсімдік және жануар текті заттардың биологиялық улары, жаппай улану қарулары).

* улану дәрежесі бойынша (улы, улылығы жоғары, улылығы орташа, улылығы төмен) заттар тобы. Әсер ету жағдайының сипаттамасы бойынша (жүйкелік - паралич, тері-байқалу, тітіркендіргіштік және психотропты заттар әсеріндегі жалпы улар).

! Улы заттардың химиялық жіктелінуі

* +химиялық құрылымы бойынша (органикалық, бейорганикалық және құрамында металл бар органикалық қосылыстар).

* практикалық қолданысы бойынша (индустриальды улар, пестицидтер, дәрілік заттар, тұрмыстық химиялық заттар, өсімдік және жануар текті заттардың биологиялық улары, жаппай улану қарулары).

* улану дәрежесі бойынша (улы, улылығы жоғары, улылығы орташа, улылығы төмен) заттар тобы.

* Әсер ету жағдайының сипаттамасы бойынша (жүйкелік - паралич, тері-байқалу, тітіркендіргіштік және психотропты заттар әсеріндегі жалпы улар).

* жүрекке, бауырға, бүйрекке, қанға, асқазан ішек жолдарына мақсатты улылық көрсететін заттар.

! Улы заттарлың практикалық жіктелінуі

* химиялық құрылымы бойынша (органикалық, бейорганикалық және құрамында металл бар органикалық қосылыстар).

* + практикалық қолданысы бойынша (индустриальды улар, пестицидтер, дәрілік заттар, тұрмыстық химиялық заттар, өсімдік және жануар текті заттардың биологиялық улары, жаппай улану қарулары).

* улану дәрежесі бойынша (улы, улылығы жоғары, улылығы орташа, улылығы төмен) заттар тобы.

* Әсер ету жағдайының сипаттамасы бойынша (жүйкелік - паралич, тері-байқалу, тітіркендіргіштік және психотропты заттар әсеріндегі жалпы улар).

* жүрекке, бауырға, бүйрекке, қанға, асқазан ішек жолдарына мақсатты улылық көрсететін заттар.

! Улы заттардың гигиеналық жіктелінуі

* химиялық құрылымы бойынша (органикалық, бейорганикалық және құрамында металл бар органикалық қосылыстар).

* практикалық қолданысы бойынша (индустриальды улар, пестицидтер, дәрілік заттар, тұрмыстық химиялық заттар, өсімдік және жануар текті заттардың биологиялық улары, жаппай улану қарулары).

* + улану дәрежесі бойынша (улы, улылығы жоғары, улылығы орташа, улылығы төмен) заттар тобы.

* Әсер ету жағдайының сипаттамасы бойынша (жүйкелік - паралич, тері-байқалу, тітіркендіргіштік және психотропты заттар әсеріндегі жалпы улар).

* жүрекке, бауырға, бүйрекке, қанға, асқазан ішек жолдарына мақсатты улылық көрсететін заттар.

! Улы заттардың токсикологиялық жіктелінуі

* химиялық құрылымы бойынша (органикалық, бейорганикалық және құрамында металл бар органикалық қосылыстар).

* практикалық қолданысы бойынша (индустриальды улар, пестицидтер, дәрілік заттар, тұрмыстық химиялық заттар, өсімдік және жануар текті заттардың биологиялық улары, жаппай улану қарулары).

* улану дәрежесі бойынша (улы, улылығы жоғары, улылығы орташа, улылығы төмен) заттар тобы.

*+ әсер ету жағдайының сипаттамасы бойынша (жүйкелік - паралич, тері-байқалу, тітіркендіргіштік және психотропты заттар әсеріндегі жалпы улар).

* жүрекке, бауырға, бүйрекке, қанға, асқазан ішек жолдарына мақсатты улылық көрсететін заттар.

! Улы заттардың мақсатты жіктелінуі

* химиялық құрылымы бойынша (органикалық, бейорганикалық және құрамында металл бар органикалық қосылыстар).

* практикалық қолданысы бойынша (индустриальды улар, пестицидтер, дәрілік заттар, тұрмыстық химиялық заттар, өсімдік және жануар текті заттардың биологиялық улары, жаппай улану қарулары).

* улану дәрежесі бойынша (улы, улылығы жоғары, улылығы орташа, улылығы төмен) заттар тобы.

* әсер ету жағдайының сипаттамасы бойынша (жүйкелік - паралич, тері-байқалу, тітіркендіргіштік және психотропты заттар әсеріндегі жалпы улар).

* + жүрекке, бауырға, бүйрекке, қанға, асқазан ішек жолдарына мақсатты улылық көрсететін заттар.

! Улы заттардың патофизиологиялық жіктелінуі

* + гипоксия шақыратын заттар.

* ферменттермен әсер ету механизміне сәйкес.

* уланудың түріне байланысты.

* канцерогенді әсеріне байланысты.

* жүрекке, бауырға, бүйрекке, қанға, асқазан ішек жолдарына мақсатты улылық көрсететін заттар.

! Улы заттардың биологиялық жіктелінуі

* гипоксия шақыратын заттар.

* ферменттермен әсер ету механизміне сәйкес.

* + уланудың түріне байланысты.

* канцерогенді әсеріне байланысты.

* жүрекке, бауырға, бүйрекке, қанға, асқазан ішек жолдарына мақсатты улылық көрсететін заттар.

! Өзгермелі улар бұл:

* + су буымен дисцилляциялау арқылы (aлкоголдер, фенолдар, альдегидтер, галогентуындылары) оқшауланатын заттар;

* биологиялық материалдардан минерализациялық әдіспен (цинк, марганец, сынап) оқшауланатын заттар;

* полярлы еріткіштермен, қышқылданған сумен немесе қышқылданған этанолмен (барбитураттар, алкалоидтар және т.б.) оқшауланатын заттар;

* органикалық еріткіштермен (хлорорганикалық және фосфорлыорганикалық қосылыстар, пестицидтер) оқшауланатын заттар;

* полярлы еріткіштермен, қышқылданған сумен немесе қышқылданған этанолмен (барбитураттар, алкалоидтар және т.б.) және органикалық еріткіштермен (хлорорганикалық және фосфорлыорганикалық қосылыстар, пестицидтер) оқшауланатын заттар;

! Металлдық улар бұл:

* су буымен дисцилляциялау арқылы (aлкоголдер, фенолдар, альдегидтер, галогентуындылары) оқшауланатын заттар;

* + биологиялық материалдардан минерализациялық әдіспен (цинк, марганец, сынап) оқшауланатын заттар;

* полярлы еріткіштермен, қышқылданған сумен немесе қышқылданған этанолмен (барбитураттар, алкалоидтар және т.б.) оқшауланатын заттар;

* органикалық еріткіштермен (хлорорганикалық және фосфорлыорганикалық қосылыстар, пестицидтер) оқшауланатын заттар;

* полярлы еріткіштермен, қышқылданған сумен немесе қышқылданған этанолмен (барбитураттар, алкалоидтар және т.б.) және органикалық еріткіштермен (хлорорганикалық және фосфорлыорганикалық қосылыстар, пестицидтер) оқшауланатын заттар;

! Наркотиктер бұл:

* су буымен дисцилляциялау арқылы (aлкоголдер, фенолдар, альдегидтер, галогентуындылары) оқшауланатын заттар;

* биологиялық материалдардан минерализациялық әдіспен (цинк, марганец, сынап) оқшауланатын заттар;

* +полярлы еріткіштермен, қышқылданған сумен немесе қышқылданған этанолмен (барбитураттар, алкалоидтар және т.б.) оқшауланатын заттар;

* органикалық еріткіштермен (хлорорганикалық және фосфорлыорганикалық қосылыстар, пестицидтер) оқшауланатын заттар;

* полярлы еріткіштермен, қышқылданған сумен немесе қышқылданған этанолмен (барбитураттар, алкалоидтар және т.б.) және органикалық еріткіштермен (хлорорганикалық және фосфорлыорганикалық қосылыстар, пестицидтер) оқшауланатын заттар;

! Пестицидтер бұл:

* су буымен дисцилляциялау арқылы (aлкоголдер, фенолдар, альдегидтер, галогентуындылары) оқшауланатын заттар;

* биологиялық материалдардан минерализациялық әдіспен (цинк, марганец, сынап) оқшауланатын заттар;

* полярлы еріткіштермен, қышқылданған сумен немесе қышқылданған этанолмен (барбитураттар, алкалоидтар және т.б.) оқшауланатын заттар;

* +органикалық еріткіштермен (хлорорганикалық және фосфорлыорганикалық қосылыстар, пестицидтер) оқшауланатын заттар;

* полярлы еріткіштермен, қышқылданған сумен немесе қышқылданған этанолмен (барбитураттар, алкалоидтар және т.б.) және органикалық еріткіштермен (хлорорганикалық және фосфорлыорганикалық қосылыстар, пестицидтер) оқшауланатын заттар;

! Оқшаулау бұл:

* +берілген обьекттерден улы затты оқшаулау;

* зерттелетін үлгілерден улы және дәрілік заттарды химико-токсикологиялық талдау арқылы идентификациялау;

* идентификацияланатын улы, дәрілік заттарды және олардың метаболиттерін зерттелетін үлгілерін физико-химиялық әдістер арқылы тестілеумен сәйкестігін тексеру;

* әр түрлі уларды, дәрілік заттарды және олардың метаболиттерін сандық анықтау;

* құқықтық ұйымдардың немесе сот орындарының міндеттелген тапсырмалары бойынша аналитикалық нәтижелерді интерпретациялау

! Айқындау бұл:

* берілген обьекттерден улы затты оқшаулау;

* +зерттелетін үлгілерден улы және дәрілік заттарды химико-токсикологиялық талдау арқылы идентификациялау;

* идентификацияланатын улы, дәрілік заттарды және олардың метаболиттерін зерттелетін үлгілерін физико-химиялық әдістер арқылы тестілеумен сәйкестігін тексеру;

* әр түрлі уларды, дәрілік заттарды және олардың метаболиттерін сандық анықтау;

* құқықтық ұйымдардың немесе сот орындарының міндеттелген тапсырмалары бойынша аналитикалық нәтижелерді интерпретациялау

! Идентификация бұл:

* берілген обьекттерден улы затты оқшаулау;

* +зерттелетін үлгілерден улы және дәрілік заттарды химико-токсикологиялық талдау арқылы нақтылап идентификациялау;

* идентификацияланатын улы, дәрілік заттарды және олардың метаболиттерін зерттелетін үлгілерін физико-химиялық әдістер арқылы тестілеумен сәйкестігін тексеру;

* әр түрлі уларды, дәрілік заттарды және олардың метаболиттерін сандық анықтау;

* құқықтық ұйымдардың немесе сот орындарының міндеттелген тапсырмалары бойынша аналитикалық нәтижелерді интерпретациялау

! Сандық анықтау бұл:

* берілген обьекттерден улы затты оқшаулау;

* зерттелетін үлгілерден улы және дәрілік заттарды химико-токсикологиялық талдау арқылы идентификациялау;

* идентификацияланатын улы, дәрілік заттарды және олардың метаболиттерін зерттелетін үлгілерін физико-химиялық әдістер арқылы тестілеумен сәйкестігін тексеру;

* +әр түрлі уларды, дәрілік заттарды және олардың метаболиттерін сандық анықтау;

* құқықтық ұйымдардың немесе сот орындарының міндеттелген тапсырмалары бойынша аналитикалық нәтижелерді интерпретациялау

! Интерпретация бұл:

* берілген обьекттерден улы затты оқшаулау;

* зерттелетін үлгілерден улы және дәрілік заттарды химико-токсикологиялық талдау арқылы идентификациялау;

* идентификацияланатын улы, дәрілік заттарды және олардың метаболиттерін зерттелетін үлгілерін физико-химиялық әдістер арқылы тестілеумен сәйкестігін тексеру;

* әр түрлі уларды, дәрілік заттарды және олардың метаболиттерін сандық анықтау;

* +құқықтық ұйымдардың немесе сот орындарының міндеттелген тапсырмалары бойынша аналитикалық нәтижелерді интерпретациялау

! AFID дегеніміз не?

* Жалындағы сілтілі дистилляцияның иондануы.

* Жалындағы сілтілі иондану.

* Иондану детекторы.

* Жалындағы дистилляцияның иондануы.

* +Жалындағы сілтілі детектордың иондануы.

! Химико – токсикологиялық талдау дегеніміз не?

* оқшаулауға арналып қолданылатын улы заттардың санын анықтау және айқындау.

* ғылыми тұрғыдан алғандағы базалық әдістердің жиынтығы.

* практикалық тұрғыдан оқшаулауға арналып қолданылатын улы заттардың санын анықтайтын және айқындайтын әдістер.

* практикада оқшаулауға қолданылатын әдістердің жиынтығы.

* +практикада оқшаулауға қолданылатын сандық және сапалық ғылыми әдістердің жиынтығы

! Хроматографиялық колонка, бұл:

* хроматографтың негізгі бөлігі.

* ғылыми көзқарас тұрғысынан заттың сапасын анықтайтын құрылғы.

* заттардың қоспасының бөлінуі жүретін хроматографтың негізгі бөлігі.

* заттарды оқшаулауға арналған құрылғы.

* айдау жүретін орын.

! Денитрация болып табылады

* минерализаттан азот тотығының жойылуы.

* ғылыми көзқарас тұрғысынан әдістер кешені.

* азоттың, азот тотығының, күкірт қышқылының нитрозилінің жойылу үрдісі

* +минерализаттан азот қышқылының, азот тотығының, күкірт қышқылының нитрозилінің жойылу үрдісі.

* минерализаттан азот және күкірт қышқылының нитрозилінің жойылу үрдісі.

! Ыдырау болып табылады

* Қышқылдық тотықтырғыштың әсерімен биологиялық материалдың ыдырауынан тұратын минералданудың бірінші кезеңі (органикалық заттардың толық ыдырауынсыз).

* Қышқылдық тотықтырғыштың әсерімен биологиялық материалдың ыдырауынан тұратын минералданудың бірінші кезеңі (органикалық заттардың толық ыдырауынсыз), және ақуыздармен металдар кешені.

* +Минералдық қышқылдың әсерімен биологиялық материалдың ыдырауынан тұратын минералданудың бірінші кезеңі (органикалық заттардың толық ыдырауы),және ақуыздармен металдар кешені.

* Минерализаттан азот қышқылының, азот тотығының, күкірт қышқылының нитрозилінің жойылу үрдісі.

* Ыдырау- сынапты оқшаулаудың жеке әдісі.

! Датчик деген не :

* Хроматографтың негізгі бөлігі

* Ғылыми көзқарас тұрғысынан базаланатын әдістердің кешені.

* +Колонкадан шығатын заттарды табатын хроматографтың негізгі бөлігі.

* Оқшаулау үрдісін тіркейтін құрылғы.

* Бөлуші колонкаға дейін заттарды табу.

! Диализ деген не

* Саңылауларынан органикалық заттардың иондары мен молекулалары өте алатындай, жартылай су өткізгіш мембраналарды қолдануға негізделген әдіс.

* +Саңылауларынан бейорганикалық заттардың иондары мен молекулалары өте алатындай, ал органикалық заттардың (нәруыздар, пептидтер, т.б.) молекулалары мембрананың сыртында қалатын жартылай су өткізгіш мембраналарды қолдануға негізделген әдіс.

* Колонкадан шығатын заттарды табатын хроматографтың негізгі бөлігі.

* Саңылауларынан органикалық заттардың молекулалары өте алатындай, жартылай су өткізгіш мембраналарды қолдануға негізделген әдіс.

* Бөлуші колонкаға дейін заттарды табу.

! Құрғақ дистилляция деген не?

* Зерттелінетін үлгі арқылы өтетін құрғақ, ыстық ауаның көмегімен әр түрлі уларды оқшаулау әдісі.

* +Қайнау температурасы төмен әр түрлі заттар үшін қолданылатын зерттелінетін үлгі арқылы өтетін құрғақ, ыстық ауаның көмегімен әр түрлі уларды оқшаулау әдісі.

* Хроматографиялық колонкадан шығатын заттарды табу әдісі.

* Бұл әдіс балқу темпераурасы төмен әр түрлі заттар үшін қолданылады.

* Қайнау температурасы жоғары әр түрлі заттар үшін қолданылатын зерттелінетін үлгі арқылы өтетін құрғақ, ыстық ауаның көмегімен әр түрлі уларды оқшаулау әдісі.

! Клин деген не:

* Жалынның иондалуының сілтілік дистилляциясы.

* +Жалынның иондалуының датчигі.

* Иондалудың датчигі.

* Жалынның иондалуының дистилляциясы.

* Жалынның датчигі.

! Сот химия бұл:

* +Өлімнің себебі бола алатын улы заттар мен олардың метаболиттерін химико-токсикологиялық талдау әдістерін зерттейтін ғылым.

* Токсикологиялық химияның бөлігі.

* Улы заттарды анықтайтын биологиялық әдістерді зерттейтін токсикологиялық химияның бөлімі.

* Сот және қылмыстық зерттеулерде қолданылатын әр түрлі заттық дәлелдемелерді(қару, ақша, киім, құндылықтар,т.б. ) зерттейтін токсикологиялық химияның бөлімі.

* Сот және қылмыстық зерттеулерде қолданылатын әдістер.

! Фракционды әдіс, бұл:

* +Алдын ала бір-бірінен бөлмей металдардың катиондарын табуға көмектесетін,спецификалық реакцияларға негізделген аналитикалық әдіс.

* Әр түрлі химиялық реакцияларға негізделген аналитикалық әдіс.

* Алдын ала бір-бірінен бөлгеннен кейін металдардың катиондарын табуға көмектесетін спецификалық реакцияларға негізделген аналитикалық әдіс.

* Аналитикалық әдіс.

* Алдын ала бір-бірінен бөлмей металдардың катиондарын табуға көмектесетін аналитикалық әдіс.

! Техногендік апаттар, бұл:

* Адамдардың бірден бір өліміне себеп болған, техногенді нысанда болған бірлік, бақытсыз жағдапй.

* +Экологиялық апатқа дейінгі бұқараның өліміне себеп болған техногенді нысандағы үлкен апат

* Адамдардың өлімінсіз экологиялық апатқа себеп болған үлкен апат.

* Табиғи құбылыстың нәтижесінде туындаған үлкен экологиялық апат.

* Дұрыс жауап жоқ

! Газдық хроматография деген не (Газдық-қатты хроматография)

* Екі фазаның арасындағы-қатты және сұйық әр түрлі заттардың әр түрлі дистрибутивтік қасиеттеріне негізделген заттардың қоспасын бөлу әдісі.

* +Заттарды бөлу әдісінің қоспасы,бұл қатты және сұйық-екі фазаның арасындағы әр түрлі заттардың әр түрлі дистрибутивтік қасиеттеріне негізделген.

* Алдын ала бір-бірінен бөлмей, жеке қоспаларда металдық катиондарды табуға көмектесетін аналитикалық әдіс.

* Аналитикалық әдіс.

* Жұқа қабатты хроматографияның әдісі.

! Екі фазаның арасындағы-қатты және сұйық әр түрлі заттардың әр түрлі дистрибутивтік қасиеттеріне негізделген заттардың қоспасын бөлу әдісі қалай аталады?

* +Газдық сұйық хроматография

* Газдық хроматография

* Бағаналы хроматография.

* Гель хроматография.

* Жұқа қабатты хроматографияның әдісі

! Молекуланың пішініне қарай заттарды бөлуге негізделген әдіс қалай аталады?

* Газдық сұйық хроматография

* Газдық хроматография

C. Бағаналы хроматография.

* +Гель хроматография.

* Жұқа қабатты хроматографияның әдісі

! Жоғары қысымның әсерімен заттардың әр түрлі қоспаларын бөлуге негізделген әдіс)

* Газдық сұйық хроматография

* Газдық хроматография

* +Жоғары эффективті сұйық хроматография

* Гель хроматография.

* Жұқа қабатты хроматографияның әдісі

! Белгілі препараттың антиденесін қолдану, техника, сол препараттың стандартты үлгісінен алынатын нәтиже қалай аталады?

* Газдық сұйық хроматография

* +Иммунологиялық тексеру

* Жоғары эффективті сұйық хроматография

* Гель хроматография.

* Жұқа қабатты хроматографияның әдісі

! Карташов әдісі деген не:

* Қышқылданған сумен күкірт қышқылымен алкалоидтарды оқшаулау.

* +Алкалоидтарды ацетонмен оқшаулау.

* Қанды, зәрді, гомогенделген биологиялық объекттерді талдауға қолданылатын әр түрлі уларды оқшаулау әдісі.

* Қышқылданған сумен қымыздық қышқылымен барбитураттарды оқшаулау.

* Қышқылданған сумен тұз қышқылымен пестицидтерді оқшаулау.

! Крамаренко әдісі деген не:

* +Қышқылданған сумен күкірт қышқылымен алкалоидтарды оқшаулау.

* Наркотиктерді ацетонмен оқшаулау.

* Қан analysis,зәр үшін қолданылатын зерттеу әдісі, биологиялық үлгілерді өзгергіш улардың болуы үшін гомогендеді. Зерттелінген үлгі және қатал сынақ реактивті шешіммен жабық арнайы chamber ұсыныстың негізіне орналасқан. Удың булануы бөлме температу-расында немесе до 37-50 °C-қа дейін қайнатып тұздаудың қатысы-мен орындалған,яғни реактивті шешім өзгергіш улардың бар-жоқтығына зерттелген.

* Қышқылданған сумен қымыздық қышқылымен барбитураттарды оқшаулау.

* Қышқылданған сумен тұз қышқылымен пестицидтерді оқшаулау.

! Минералдану деген не:

* Алкалоидтарды күкірт қышқылымен қышқылданған сумен оқшаулау.

* Наркотиктерді ацетонмен оқшаулау.

* Қан analysis,зәр үшін қолданылатын зерттеу әдісі, биологиялық үлгілерді өзгергіш улардың болуы үшін гомогендеді. Зерттелінген үлгі және қатал сынақ реактивті шешіммен жабық арнайы chamber ұсыныстың негізіне орналасқан. Удың булануы бөлме температу-расында немесе до 37-50 °C-қа дейін қайнатып тұздаудың қатысы-мен орындалған,яғни реактивті шешім өзгергіш улардың бар-жоқтығына зерттелген.

* +Нәруыз бен металдың кешенін ыдырату үшін органикалық заттың толық ыдырау үрдісі (ылғал oxida¬tion)

* Қышқылданған сумен тұз қышқылымен пестицидтерді оқшаулау.

! Пестицид деген не:

* Қышқылданған сумен күкірт қышқылымен алкалоидтарды оқшаулау.

* Наркотиктерді ацетонмен оқшаулау.

* Қан analysis, зәр үшін қолданылатын зерттеу әдісі, биологиялық үлгілерді өзгергіш улардың болуы үшін гомогендеді. Зерттелінген үлгі және қатал сынақ реактивті шешіммен жабық арнайы chamber ұсыныстың негізіне орналасқан. Удың булануы бөлме температу-расында немесе до 37-50 °C-қа дейін қайнатып тұздаудың қатысы-мен орындалған,яғни реактивті шешім өзгергіш улардың бар-жоқтығына зерттелген.

* +Тіршіліктің жағымсыз түрлері үшін destroying қолданылатын химиялық заттардың тобы

* Қышқылданған сумен тұз қышқылымен пестицидтерді оқшаулау.

! Қайсысы уландырады? (мастану)

* Сулы ортада күкірт қышқылымен тотыққан алколоидтарды оқшаулау.

* +Удың әсер ету кезіндегі организмнің маңызды функцияларының қобалжуы

* Қан, зәр талдауы үшін қолданылатын оқшаулау әдісі;( ауысымды улардың бар болуы үшін биологиялық үлгілерді гомогендеу)

* Өмірде күтілмеген формалардың қолдануындағы химиялық заттар тобы

* Сулы ортада күкірт қышқылымен тотыққан пестицидтерді оқшаулау.

! Экотоксикология бұл?

* +Қоршаған орта туралы ғылым

* Өсімдіктер туралы ғылым

* Жануарлар туралы ғылым

* Өндіріс туралы ғылым

* Саңырауқұлақтар туралы ғылым

! Метоболитикалық улар?

* +Диоксин, бромэтан

* Аммиак

* Хлорпикрин

* ФОС

* Фосген

! Қандай органикалық қосылыстар экотоксиканттар болып табылады?

*Мұнай және мұнай өнімдері+

*Ауыр металдар

* Бос радикалдар, сілтілер

*Қышқылдар, бос металдар

* Сілтілер, ауыр металдар

! Бейорганикалық экотоксиканттар?

* Мұнай

* Ауыр металдар, фенол

* +Ауыр металдар

* Мұнай өнімдері, қышқылдар

* Сілтілер, бензол

! Органикалық экотоксиканттар.

* Нитрозоқосылыстар, ауыр металдар

* +Нитриттер, нитраттар

* Ауыр металдар, нитриттер

* Нитраттар, сілтілер

* Сілтілер, ауыр металдар

! Ең улы металл?

* Платина

* Күміс

* Алтын

* Темір

* +Сынап

! Ең улы металл?

* Платина

* Күміс

* Кальций

*Темір

* +Мышьяк

! Эксперт-химик:

* Хирургия саласынан жақсы дайындалған болуы керек

* Физико-химиялық талдау әдісін жақсы білуі тиіс

* +Сот-медициналық токсикология тұрғысынан білімі болуы керек

* Криминалистика тұрғысынан білімі болуы керек

* Токсикологиялық маңызды заттар өндірісінен білімі болуы керек

! Дұрыс жауабын таңдаңыз: «Токсикология ғылымы –бұл»

* +Улар және олардың өсімдік, жануар және адам организініне әсері туралы

* Биологиялық активті заттардың адам организіміне әсері туралы

* Химиялық заттарды алудың жаңа әдістерін ойлап табу туралы

* Әртүрлі газдардың адам организіміне тигізетін әсері туралы ғылым

* Дәрілік заттардың жаңа алу жолдарын қарастыратын

! Улы заттардың метаболизмі тәуелді:

* Қоршаған орта температурасына

* +Жас

* Улылығына

* Организмге түскен уыттылығына

* Шығарылу жолдарына

! Фармацевтикалық білім беру бағдарламасында қарастырылатын токсикологиялық химия бөлімі:

* +Наркотикалық және басқа да естің бұзылуын шаұыратын заттардың ХТТ-ы

* Емдік токсикология

* Фитотоксикология

* Ветеринарлы токсикология

* Әскери токсикология

! Мәйіттің толық кебуі қалай аталады?

* Мацирация

* Шіру

* іріңдеу

* Сублимация

* +Мумификация

! Қай зат улы емес болып табылады?

* Барий хлориді

* +Барий сульфаты

* Барий нитраты

* Сынап хлориді

* Аммиак

! Аконитин алколоидтардың қай тобына жатады?

* Ациклді алколоидтар

* Индол туындыларына

* +Құрылысы анықталмаған алколоидтарға

* Хинолин туындыларына

* Изохинолин туындыларына

! Мышьяк пен сынаппен өткір уланғанда жиналады:

* Бұлшықетте

* +Бүйректе

* тыныс алу жолдарына

* Сүйекте

* Шашта

! Мышьяк пен сынаппен созылмалы улануда жиналады:

* +Тырнақта

* Тыныс алу жолдарына

* Бауырда

* тері тіндеріне

* Жүректе

! Коньюгация реакциясының өнімі:

* Бүйрекке жиналады

* Майларда жақсы ериді

* Полярлы емес

* +Организмнен тез шығарылады

* Бүрекке жиналады

! Катепсиндер:

* Мышьяк қосылыстары активтендіреді

* Сілтілік ортада активті

* +Жасушаның өздігінен жаңаруына әсерін тигізеді

* Митохондрия жасушасының құрамында болады

* Өмір жағдайына үлкен әсерін тигізеді

! Аутолиз:

* Биоматериал шіруінің екінші кезеңі

* Бірінші кезекте жоғарғы тыныс жолдарында болады

* +Биоматериал шіруінің бірінші кезеңі

* Бірінші кезекте ішекте жүреді

* Бірінші кезекте өтте жүреді

! Токсикологиялық химия түсінік береді:

* +Биообъектілерден және метоболиттерден улы заттардың шығарылу әдісі

* Организмге удың әсері

* Организмге удың таралуы

* Организдегі уларды табудың әдістері

* Уға қарсы заттарды ойлап табу

! 1965жылға дейінгі токсикологиялық химияның аталуы:

* Токсикология

* Әскери токсикология

* +Соттық химия

* Сот-медициналық химия

* Өндірістік токсикология

! Токсикологиялық химияның негізгі мақсаты:

* Уларды табу және оларды оқшаулау

* Сот-медициналық экспертиза әдістерінің дамуы

* Улы заттарды табу әдістері және оларды сапалық анықтау

* +Белгілі және жаңа бөліп алу әдістерінің дамуы және оларды табу, сапалық анықтау

* Улануды зерттеу ережелерін құрастыру

! Токсикологиялық химияның бөлімі болып табылмайды:

* Соттық химия

* Санитарлық токсикология

* Әскери токсикология

* +Ветеринарлық токсикология

* Фитотоксикология

! Химия-токсикологиялық анализ бұл:

* +Тәжірибеде қолданылатын улы заттарды анықтаудың ғылыми зерттеу әдістері

* Улы заттармен байланысты ғылым

* Улы заттарды табу мен анықтау әдістері туралы ғылым

* Улану себептерін зерттейтін ғылым

* Улы заттардың метоболизмін зерттейтін ғылым

! Токсикологиялық химия бөлімі:

* +Тірі организмдердің өткір улануының экспресс талдауы

* Тірі организмдердің созылмалы улануының экспресс талдауы

* Металдармен улану

* Бейметалдармен улану

* Ұшқыш улармен улану

! Токсикологиялық химия:

* +Міндетті фармацевтикалық дисциплина

* Өсімдіктер мен жануарларды қорғаумен байланысты

* Төтенше жағдайлар агенттігімен байланысты

* Фармацетикалық өндіріспен байланысты

* Міндетті медициналық дисциплина

! ХТТ- бұл:

* +Улы заттарды анықтау әдістерінің практикада қолданылуы

* Улы заттарды нейтралдау әдістерінің практикада қолданылуы

* Сапалық анықтау әдістерінің теорияда қолданылуы

* Анықтау әдістерін теорияда қолдану

* Улы заттарды анықтау әдістерінің теорияда қолданылуы

! Хроматография мына әдіске жатады:

* Спектрлі

* +Бөлу

* Химиялық

* Электрохимиялық

* Оксидиметриялық

! Валов әдісі бұл:

* Биоматериалды сілтілік сумен барбитураттардан бөліп алу

* Биоиатериалдан натрий вольфраматымен алынған сорындыны тазалау

* Биоматериалдан натрий гидроксидімен алынған дәрілік уларды оқшаулау

* +Биоматериалдардан натрий вольфраматымен алынғани сорындыны тазалай отырып, биоматериалды сілтілік сумен барбитураттармен бөліп алу

* Ақуызды заттарды натрий вольфраматымен тұнбаға түсіру

! Барбитураттар:

* +Эфирмен жақсы экстрагирленеді

* Изоамильді спиртпен жақсы экстрагирленеді

* Бензолмен жақсы экстрагирленеді

* Крамаренко әдісімен биообъекттен бөледі

* Папов әдісімен бөлу арқылы натрий вольфраматымен тазалайды

! Морфин:

* 1848жылы мәйіттің организімінен алынған

* 1806жылы мәйіттің организімінен алынған

* Сертюнер мәйіттің организімінен алды

* +1823жылы мәйіттің организімінен алынды

* Лассань опиынды мактан алды

! Асқазан қабырғасының ақуыздарымен, кейбір анилинді бояғыштар, пикрин қышқылы, азот қышқылы қандай түс береді?

* қызыл

* қара

* +сары

* көк

* жасыл

! Мыс тұздарымен, күшән қосылыстарымен уланғанда қандай түс пайда болады?

* қызыл

* қара

* сары

* көк

* +жасыл

! Концентрлі қышқылмен уланғанда асқазанның шырышты қабаты боялады:

* қызыл

* +қара

* сары

* көк

* жасыл

! Асқазан құрамының эозинмен боялған сулеманың ішке түскеннен кейін пайда болатын түсі:

* +қызғылт

* қара

* сары

* көк

* жасыл

! Зерттелетін объектіде қорғасын ацетаты ерітіндісіне малынған қағаз қараяды, егер құрамында:

* хлорсутек болса

* +күкіртсутек болса

* көмірсутек болса

* бромсутек болса

* йодсутек болса.

! Егер химико-токсикологиялық лабораторияға зерттеуге фенол, формальдегидпен консервіленген объектілер жіберілсе, эксперт-химик жасауы керек:

* +Ережелердің бұзылғаны туралы акт жазып, сараптаманы тағайындаған органға қайтарады.

* Ешқандай ереже бұзылмаған, зерттеуді соңына дейін жүргізеді.

* Ережелердің бұзылғаны туралы акт жазып, лаборатория архивіне жібереді.

* Анықтауды тек улы металдар және улы химикаттарға ғана жүргізеді.

* Зерттеуді тек хроматографиялық әдіспен жүргізеді.

! Дұрыс қапталмаған және мөр басылмаған қаптамалардағы заттай дәлелдерді сот-медициналық лабортаория орналасқан қаладан келсе, зерттеуге жіберген органға қайта қайтарады. Бұл іс-әрекет талап етілмейтін жағдай қандай?

* Зерттеуге сот шешімімен жіберілсе

* Қаптама дұрыс болмаса да, зерттелетін объект зақымдалмаса

* Зертеуді тек бір реакциямен жүргізсе

* Зерттеуді тек бір әдіспен анықтаса

* +Объект басқа қаладан жіберілсе

! Зерттеу қорытындысы жазылатын акт қанша экземплярда жасалады?

* +2

* 3

* 1

* 4

* 5

! Эксперт-химик зерттеу барысында жүргізілген реакциялар және алынған мәліметтерді күнделікті толтыратын құжат:

* акт

* эксперт қорытындысы

* +жұмыс журналы

* жолдама

* жұмыс барысында құжат тотырмайды

! Зерттеу барысында заттай дәлелдің тек бір бөлігі ғана қолданылуы мүмкін, екінші бөлігін зерттеуді нәтижелерді тексеру үшін қолданады. Үшінші бөлігін не істейді?

* Қайта талдауға сақталмайды

* Заттай дәлелдемелер тек 2 бөлінеді

* 3 бөлігі қажет емес

* +Қайтарылады немесе лабораторияда сақталады

* Заттай дәлелді бір рет зерттейді

! Эксперт қорытындыны ненің негізінде жасайды?

* Бір реакция

* Бір физико-химиялық әдіс

* Бір реакция және бір физико-химиялық әдіс

* Заттай дәлелдің сыртқы қалпынан

* +Бірнеше реакция және бірнеше физико-химиялық әдіс

! Сот-химиялық талдау акты қанша бөліктен тұрады?

* +3

* 4

* 2

* 1

* 5

! Актінің қандай бөлімінде экспертің аты-жөні, жұмыс өтілі және категориясы, зерттеудің басталу және аяқталу уақыттары көрсетіледі?

* +Кіріспе

* Қорытынды

* Зерттеу

* Сипаттау

* Көрсетілмейді

! Актінің қорытынды бөлімінде қандай мәліметттер көрсетіледі?

* +Қойылған сұрақтарға жауап беріледі

* Эксперт-химик аты-жөні жазылады

* Зерттеу жүргізілген лаборатория мекен-жайы көрсетіледі

* Жүргізілген реакциялар тізімі беріледі

* Зерттеу жүргізілген уақыт көрсетіледі

! Токсикалық заттарды сәйкес объектілерден сұйық фазаға (сығынды, дистиллят, минерализат) ауыстыру процессі қалай аталады?

* Бөлу және ашу

* Оқшаулау және бөлу

* Ашу

* Бөлу

* +Оқшаулау

! Токсикалық заттарды сұйық күйдегі объектілерден оқшаулау үшін жиі қолданылатын әдіс:

* Экстракция және бөлу

* Экстракция және айдау

* +Экстракция

* Су буымен айдау

* Айдау және бөлу

! Зерттелетін объектілердің сәйкес объектілерден бөлініп алынуы қанша этапта жүргізіледі?

* +2

* 3

* 4

* 1

* 5

! Токсикологиялық химияда биологиялық материалдан оқшаулау тәсіліне байланысты улы заттарды қанша топқа жіктейді?

* 2

* 3

* 4

* 5

* +6

! Ағзаға сырттан келіп түскен улар қалай аталады?

* эндогенді

* +экзогенді

* тотығу өнімдері

* тотықсыздану өнімдері

* тотықу-тотықсыздану өнімдері

! Улы заттардың қасиеттерін және олар туындататын патологиялық өзгерістерді зерттейтін ғылым токсикология сөзі нені білдіреді?

* улы жануарлар және өсімдіктер туралы оқу

* улы жануарлар туралы оқу

* +у туралы оқу

* улану туралы оқу

* улы өсмідіктер туралы оқу

! Сот токсикология-сот –медицинасының бір саласы. Ол нені зерттейді?

* жедел улану

* өнеркәсіптік улану

* тұрмыстық улану

* +суицидалды улану

* созылмалы улану

! Улы заттарың ағзада сіңірілу, таралу, трансформация процестерін зерттейді:

* +Токсикокинетика

* Токсикодинамика

* Токсикокинетика және токсикодинамика

* Токсикология

* Барлық жауап дұрыс

! Қазіргі кезде уланудың бірнеше классификациясы белгілі. Клиникалық белгілеріне байланысты:

* +жедел және созылмалы

* кездейсоқ және көзделген

* пероральды және ингаляционды

* тұрмыстық және өндірістік

* суициальды

! Қазіргі кезде уланудың бірнеше классификациясы белгілі. Пайда болу себептеріне байланысты жіктеледі:

* жедел және созылмалы

* +кездейсоқ және көзделген

* пероральды және ингаляционды

* тұрмыстық және өндірістік

* суициальды

! Қазіргі кезде уланудың бірнеше классификациясы белгілі. Ағзаға түсу жолдарына байланысты жіктеледі:

* жедел және созылмалы

* кездейсоқ және көзделген

* +пероральды және ингаляционды

* тұрмыстық және өндірістік

* суициальды

! Қазіргі кезде уланудың бірнеше классификациясы белгілі. Пайда болу шарттарына байланысты жіктеледі:

* жедел және созылмалы

* кездейсоқ және көзделген

* пероральды және ингаляционды

* +тұрмыстық және өндірістік

* суициальды

! Ағзаға улы заттың көп дозасы бірден келіп түскенде пайда болатын улану қалай аталады?

* +Жедел

* Созылмалы

* Тұрмыстық

* Өндірістік

* Кездейсоқ

! Бірнеше уақыт бойы аз мөлшерде улы заттарды ағзаға келіп түскенде пайда болатын улану түрі:

* Жедел

* +Созылмалы

* Тұрмыстық

* Өндірістік

* Кездейсоқ

! Зауыт, фабрикаларда, химиялық лабораторияларда адамның уланып қалуы қалай аталады?

* Жедел

* Созылмалы

* Тұрмыстық

* +Өндірістік

* Кездейсоқ

! Нашақорлық және алкоголизм уланудың қандай түріне жатады?

* Жедел

* Созылмалы

* +Тұрмыстық

* Өндірістік

* Кездейсоқ

! Асқазан сөлінің рН қандай шамаға тең?

* +1

* 2

* 3

* 4

* 5

! Улы өсімдіктер класиффикациясы бойынша қанша түрге бөлінеді?

* 1

* +2

* 3

* 4

* 5

! Барбитураттар, әсіресе тиобарбитураттар (натрий тиопенталы) ең алдымен адам ағзасының қай бөлігіне келіп түседі?

* +бас миына

* плазмаға

* тіндерге

* бүйрекке

* өкпеге

! Бензол қандай адам ағзасының қандай органында жиналады?

* бас миында

* бүйректе

* +жұлын миында

* бауырда

* теріде

! Теріде қандай заттар жиналады?

* +алтын және күміс

* циансутек және күкіртсутек

* фенацетин және антрацен

* фенол және нитробензол

* сынап және қорғасын

! Сынап адам ағзасының қандай органында жиналады?

* +бүйрек

* өкпе

* бауыр

* асқазан

* ми

! Уларды бейтараптап, ағзадан шығару процесі қалай аталады?

* Интоксикация

* Токсикация

* Ретоксикация

* +Детоксикация

* Экзотоксикация

! Ағзадан зәрмен бөлінетін улы заттарды шығарудың бір тәсілі, 1948 жылы ұсынылып, ұйықтататын заттармен улануды емдеу үшін қолданылған. Бұл қандай тәсіл?

* Гемосорбция

* Перитониальды диализ

* Гемодиализ

* Гипервентиляция

* +Форсирленген диурез

! Тек ұшқыш улармен уланған жағдайда жасанды тыныс алу аппараты арқылы қолданылатын тәсіл қалай аталады?

* Гемосорбция

* Перитониальды диализ

* Гемодиализ

* +Гипервентиляция

* Форсирленген диурез

! Қанды улы заттардан тазарту үшін қолданылатын диализ әдісіне негізделген:

* Гемосорбция

* Перитониальды диализ

* +Гемодиализ

* Гипервентиляция

* Форсирленген диурез

! Гемодиализ кезінде қолданылатын аппарат қалай аталады?

* +жасанды бүйрек

* жасанды өкпе

* жасанды бауыр

* жасанды жүрек

* жасанды тыныс

! Қанда таралған улы заттарды сорбент көмегімен сіңіріп алу тәсіліне негізделген әдіс:

* +Гемосорбция

* Перитониальды диализ

* Гемодиализ

* Гипервентиляция

* Форсирленген диурез

! Гемосорбция тәсілі үшін жиі қолданылатын препаратты көрсетіңіз:

* антропин

* фенацетин

* +активтелген көмір

* кофеин

* антрацен

! Құрамында сульфгидрлі тобы бар антидоттар тобына жатады:

* +пеницилламин

* мускарин

* ацетилхолин

* ареколин

* пилокарпин

! Құрамында прозерин, галантамин, мускарин бар саңырауқұлақтармен уланғанда антидот ретінде қолданады:

* +антропин

* фенацетин

* активтелген көмір

* кофеин

* антрацен

! Анилин метаболизмі нәтижесінде түзілетін фенилгидроксиламин қандай қосылысқа айнала алады?

* нитробензол

* +нитрозобензол

* үшбромнитробензол

* бромнитробензол

* бромнитрозобензол

! Алифатты және ароматты альдегидтер ферменттердің әсерінен қандай қосылыстарға дейін тотығады?

* көп атомды спирттер

* жай эфир

* күрделі эфир

* дикарбон қышқылдары

* +карбон қышқылдары

! Қосылысты органикалық ерітінді фазасынан су фазасына ауыстыру қалай аталады?

* +реэкстракция

* экстракция

* интоксикаця

* детоксикация

* ретоксикация

! Өзара араласпайтын екі сұйық фаза арасында ерітілген заттың таралуы қалай аталады?

* сұйықтық реэкстракция

* +сұйықтық экстракция

* сұйықтық интоксикаця

* сұйықтық детоксикация

* сұйықтық ретоксикация

! Ұйықтатын көкнәр өсімдігінен алынатын алкалоидтардың күрделі қоспасынан тұратын зат қалай аталады?

* Морфин

* Кодеин

* Наркотин

* Мекен қышқылы

* +Опий

! Балдырлармен және суда өсетін өсімдіктермен күресі үшін қолданылатын пестицидтер:

* +Альгицид

* Нематоцид

* Моллюскоцид

* Инсектицид

* Гербицид

! Микроорганизмдерден метал емес материалармен бұзылудан қорғау үшін қолданылатын пестицид:

* Фунгицид

* Нематоцид

* Моллюскоцид

* +Антисептик

* Гербицид

! Бұтақты өсімдіктермен күресу үшін қолданылатын пестицид:

* Фунгицид

* Нематоцид

* Арборицид

* Инсектицид

* Гербицид

! Бактериялармен және бактериалды аурулармен күресу үшін қолданылатын пестицидті көрсетіңіз:

* +Бактерицид

* Нематоцид

* Моллюскоцид

* Инсектицид

* Гербицид

! Арам шөптермен күресу үшін қолданылатын пестицидті көрсетіңіз:

* Фунгицид

* Нематоцид

* Моллюскоцид

* Инсектицид

* +Гербицид

! Кеміргіштермен күресу үшін қолданылатын пестицидті көрсеиіңіз:

* Фунгицид

* Нематоцид

* +Роденцид

* Инсектицид

* Гербицид

! Зиянды жәндіктермен күресу үшін қолданылатын пестицидті көрсеиіңіз:

* Фунгицид

* Нематоцид

* Моллюскоцид

* +Инсектицид

* Гербицид

! Моллюсктермен күресу үшін қолданылатын пестицидті көрсеиіңіз:

* Фунгицид

* Нематоцид

* +Моллюскоцид

* Инсектицид

* Гербицид

! Домалақ құрттармен күресу үшін қолданылатын пестицидті көрсеиіңіз:

* Фунгицид

* +Нематоцид

* Моллюскоцид

* Инсектицид

* Гербицид

! Өсімдік ауруларымен күресу үшін қолданылатын пестицидті көрсеиіңіз:

* +Фунгицид

* Нематоцид

* Моллюскоцид

* Инсектицид

* Гербицид

! Улы заттардың және қатты әсер ететін улы заттардың ең кең таралған классификациясы:

* физикалық

* химиялық

* +токсикологиялық

* тактикалық

* медико-тактикалық

! Қатты әсер ететін улы заттардың клиникалық классификациясы бойынша хлор қандай топқа жатады?

* +Айқын көрінетін күйдіргіш әсері бар тұншықтыратын заттар тобы

* Айқын көрінбейтін күйдіргіш әсері бар тұншықтыратын заттар тобы

* Айқын көрінетін күйдіргіш әсері бар тұншықтыратын және жалпы улы заттар тобы

* Айқын көрінбейтін күйдіргіш әсері бар тұншықтыратын және жалпы улы заттар тобы * Жалпы улы әсер беретін заттар тобы

! Қатты әсер ететін улы заттардың клиникалық классификациясы бойынша, фосген қандай заттар тобына жатады?

* Айқын көрінетін күйдіргіш әсері бар тұншықтыратын заттар тобы

* +Айқын көрінбейтін күйдіргіш әсері бар тұншықтыратын заттар тобы

* Айқын көрінетін күйдіргіш әсері бар тұншықтыратын және жалпы улы заттар тобы

* Айқын көрінбейтін күйдіргіш әсері бар тұншықтыратын және жалпы улы заттар тобы * Жалпы улы әсер беретін заттар тобы

! Қатты әсер ететін улы заттардың клиникалық классификациясы бойынша, көміртегі оксиді қандай заттар тобына жатады?

* Айқын көрінетін күйдіргіш әсері бар тұншықтыратын заттар тобы

* Айқын көрінбейтін күйдіргіш әсері бар тұншықтыратын заттар тобы

* Айқын көрінетін күйдіргіш әсері бар тұншықтыратын және жалпы улы заттар тобы

* +Айқын көрінбейтін күйдіргіш әсері бар тұншықтыратын және жалпы улы заттар тобы * Жалпы улы әсер беретін заттар тобы

! Қатты әсер ететін улы заттардың клиникалық классификациясы бойынша,азот қышқылы қандай заттар тобына жатады?

* Айқын көрінетін күйдіргіш әсері бар тұншықтыратын заттар тобы

* Айқын көрінбейтін күйдіргіш әсері бар тұншықтыратын заттар тобы

* +Айқын көрінетін күйдіргіш әсері бар тұншықтыратын және жалпы улы заттар тобы

* Айқын көрінбейтін күйдіргіш әсері бар тұншықтыратын және жалпы улы заттар тобы * Жалпы улы әсер беретін заттар тобы

! Қатты әсер ететін улы заттардың клиникалық классификациясы бойынша, азот оксиді және күкіртсутек қандай заттар тобына жатады?

* Айқын көрінетін күйдіргіш әсері бар тұншықтыратын заттар тобы

* Айқын көрінбейтін күйдіргіш әсері бар тұншықтыратын заттар тобы

* Айқын көрінетін күйдіргіш әсері бар тұншықтыратын және жалпы улы заттар тобы

* +Айқын көрінбейтін күйдіргіш әсері бар тұншықтыратын және жалпы улы заттар тобы * Жалпы улы әсер беретін заттар тобы

! Қатты әсер ететін улы заттардың клиникалық классификациясы бойынша, тетраэтилқорғасын қандай заттар тобына жатады?

* алкилдейтін әсері бар метаболикалық улар

* зат алмасу жүйесін бұзатын

* тұншықтыратын және нейротропты улы заттар

* +жүйке жүйесінде импульстің жүру және генерациясына әсер ететін заттар

* психохимиялық әсер бар улы заттар

! Қатты әсер ететін улы заттардың клиникалық классификациясы бойынша, аммиак қандай заттар тобына жатады?

* алкилдейтін әсері бар метаболикалық улар

* зат алмасу жүйесін бұзатын

* +тұншықтыратын және нейротропты улы заттар

* +жүйке жүйесінде импульстің жүру және генерациясына әсер ететін заттар

* психохимиялық әсер бар улы заттар

! Қатты әсер ететін улы заттардыңклиникалық классификациясы бойынша, дихлорэтан және эт қандай заттар тобына жатады?

* +алкилдейтін әсері бар метаболикалық улар

* зат алмасу жүйесін бұзатын

* тұншықтыратын және нейротропты улы заттар

* +жүйке жүйесінде импульстің жүру және генерациясына әсер ететін заттар

* психохимиялық әсер бар улы заттар

! Қатты әсер ететін улы заттардыңклиникалық классификациясы бойынша, диоксин қандай заттар тобына жатады?

* алкилдейтін әсері бар метаболикалық улар

* +зат алмасу жүйесін бұзатын

* тұншықтыратын және нейротропты улы заттар

* +жүйке жүйесінде импульстің жүру және генерациясына әсер ететін заттар

* психохимиялық әсер бар улы заттар

! Өлімге әкелетін орташа тері-резорбтивті токсодоза белгіленеді:

* LCt100

* LCt50

* LD100

* +LD50

* ICt50

! Өлімге әкелетін орташа ингаляционды токсодоза белгіленеді::

* LCt100

* +LCt50

* LD100

* LD50

* ICt50

! Қатардан шығаратын орташа токсодоза көрсетіледі:

* LCt100

* LCt50

* LD100

* LD50

* +ICt50

! Улы заттар және қатты әсер ететін улы заттар әсер ету клиникасының көріну уақытына байланысты жіктеледі:

* тұрақты, тез әсер ететін

* тұрақсыз, жай әсер ететін

* тұрақты, тұрақсыз

* тұрақты, жай әсер ететін

* +тез әсер ететін, жай әсер ететін

! Улы заттар тұрақты болып саналады, егер қайнау температуралары:

* 100 градустан төмен

* 120 градустан жоғары

* +140 градустан жоғары

* 160 градустан жоғары

* 180 градустан жоғары

! Жалпы улы заттарға жатпайды:

* нитробензол, фторсірке қышқылы

* +көкшіл қышқыл, көміртегі оксиді

* үшнитротолуол, нитроцеллюлоза

* күкіртсутек, күшәнді су

* азотқышқылды натрий, изопропилитрит

! Метгемоглобин түзетін заттарға жатады:

* аммиак

* көкшіл қышқыл

* көміртегі оксиді

* метанол

* +азотқышқылды натрий

! Ағзадағы тіндік процестердің бұзылуын туындатады:

* +көкшіл қышқыл

* арсин

* көміртегі оксиді

* күкіртсутек

* изопропилнитрит

! Цианидтермен уланғанда патологиялық үрдістің дамуы кезінде болмайды:

* диспноэтичкалық кезең

* бастапқы кезең

* +психоневротикалық кезең

* діріл кезеңі

* паралитикалық кезең

! Цианидтермен жеңіл дәрежеде улануға тән емес симптом:

* әлсіздік

* кеуде қуысының тарылуы

* +мазасыздық

* металлический привкус во рту ауыз қуысында темір дәмі

* миндальдің ащы иісін сезу

* Цианидтермен орта дәрежеде улануға тән емес симптом:

* құлақта шуыл есту

* жүрек ауыру

* ауыз қуысы қабатының жансыздануы

* +бронхоспазм

* брадикардия

! Цианидтермен ауыр дәрежеде улануға тән емес симптом:

* дірілдің дамуы

* паралич дамуы

* мидриаз

* +тері шырышты қабаттардың циандалуы

* дірілдің тоқтауы

! Хлорцианмен улану ерекшелігі:

* теріні тітіркендіруі

* +тыныс алу жолдарын тітіркендіруі

* бронхоспазм және бронхорея

* асқазан-ішек трактын тітіркендіруі

* кеңістікте және уақытта бағдар жасай алмау

! СО жеңіл уланғанда тән емес симптом:

* бас ауыру, бас айалу

* құлақта шуыл есту, есту қабілетінің нашарлауы

* тахикардия,

* кеңістікте және уақытта бағдар жасай алмау

* +ұйқышылды

! СО орта дәрежеде уланғанда тән емес симптом:

* бет бұлшық еттерінің фибриллярлы қозғалуы

* естен тану

* қан қысымының төмендеуі

* +желке бұлшықеттерінің ригидтілігі

* айқын көрінетін бұлшықет әлсіздігі

! СО ауыр дәрежеде уланғанда тән емес симптом:

* дене бұлшықеттерінің гпертонусы

* +рефлекстердің жиілеуі

* клонико-топикалық діріл

* дұрыс емес тыныс алу

* жүрек іші өткізгіштігінің нашарлауы

! Антидоттардың физиологиялық антогоизмі:

* токсиканттың суда ерігіштігі

* суда еритін улылығы төмен комплекстердің түзілуі

* биохимиялық процесттерді реттеу

* +жүйке жүйесі импульстерінің берілуін реттеу

* ксенобиотиктердің жоғары улы метаболиттеріне дейін ыдырауына кедергі келтіру

! Метаболизм модификтаорлары:

* токсиканттың суда еру қабілетінің катализаторары

* суда еритін улылығы төмен комплекстердің түзілуіне әсер ететін заттар

* биохимиялық процесстерді реттейтін заттар

* +ксенобиотиктердің жоғары улы метаболиттеріне дейін ыдырауына кедергі келтіретін заттар

* ағзадан токсикантты шығаратын заттар

! СО уланғанда қолданылатын антидотты көрсетіңіз:

* амилнитрит

* антициан

* хромосмон

* кислород

* +антидот жоқ

! Тұншықтырғыш газбен улануды емдеу үшін:

* антидототерапия

* қан құю

* +оксигенотерапия

* карбоксигенотерапия

* ем қолданылмайды

! Цианидтермен уланғанда антидот болып табылмайтын препаратты көрсетіңіз:

* глюгоза

* амилнитрит

* +гидразин

* витамин В12

* натрий тиофульфаты

! Цианидтермен уланғанда қолданылмайтын ем:

* оксигенотерапия

* антидоттарды енгізу

* жүрек жұмысына және тыныс алуға көмектесетін препарттарды енгізу

* +анибактериальды препараттарды енгізу

* дірілге қарсы препараттарды енгізу

! Цианидтермен уланғанда көрсетілетін алғашқы көмекке жатпайды:

* теріні қорғайтын киім кию

* противогазды кию

* санитарлық тазалау жұмыстарын жүргізу

* +антицианді енгізу

* амилнитритпен дем алу

! СО уланғанда көрсетілетін алғашқы көмек:

* фильтрлейтін противогазды пайдалану

* бинтпен тұмшалау

* +гапкалитовты патронды противогазды қолдану

* қорғайтын заттарды пайдалану

* бөлшектік санитарлық тазалау жүргізу

! Қалыпты жағдайда фосген бұл:

* сары түсті майлы сұйықтық

* ақ кристалдық зат

* +саббаның иісі бар түссіз газ

* герань иісі бар жасыл түсті газ

* түссіз өткір иісті газ

! Фосгеннің адам ағзасына түсу негізгі жолы:

* перкутанты

* пероральды

* +ингаляционды

* парентеральды

* жарақат арқылы

! Пульмонотоксиканттар бұл - химиялық заттар:

* +альвеола-капиллярлы мембраны зақымдайтын

* легких өкпенің ісінуін емдейтін

* лимфа айналымды арттыратын

* лимфа айналымды төмендететін

* нефронды зақымдайтын

! Метанол метаболизмінің өнімдерін көрсетіңіз:

* қымыздық қышқылы, гликоль альдегиді, гликоль қышқылы

* формальдегид, гликоль қышқылы

* құмырсқа қышқылы, гликоль қышқылы

* формальдегид, қымыздық қышқылы

* +формальдегид, құмырсқа қышқылы

! Этиленгликольмен уланғанда «Летальды синтез » нәтижесінде түзілетін заттар:

* +қымыздық қышқылы, гликоль альдегиді, гликоль қышқылы

* формальдегид, гликоль қышқылы

* құмырсқа қышқылы, гликоль қышқылы

* формальдегид, қымыздық қышқылы

* формальдегид, құмырсқа қышқылы

! Метанолмен уланғанда тотығу процесстерінің бұзылуы әкеліп соғады:

* ацидоз және гиперкапнияға

* алкалоз және ацидозға

* гипоксия және гипокапнияға

* +гипоксия және ацидозға

* гипоксия және алкалозға

! Үшхлорэтиленді қыздырғанда түзіледі:

* +фосген

* адамсит

* иприт

* көмір қышқыл газы

* хлорацетофенон

! Метил спирті формальдегидке ненің әсерінен тотығады?

* +алкогольдегидрогеназа

* альдегиддегидрогеназа

* холинэстераза

* ацетилхолинэстераза

* цитохромоксидаза

! Формальдегид құмырсқа қышқылына ненің әсерінен айналады?

* алкогольдегидрогеназа

* +альдегиддегидрогеназа

* холинэстераза

* ацетилхолинэстераза

* цитохромоксидаза

! Этиленгликольдің «Летальды синтезі» ненің әсерінен жүреді?

* алкогольдегидрогеназа, холинэстераза

* холинэстераза, альдегиддегидрогеназа

* алкогольдегидрогеназа, альдегиддегидрогеназа

* альдегиддегидрогеназа, ацетилхолинэстераза

*ацетилхолинэстераза, цитохромоксидаза

! Этиленгликольмен уланғанда Са иондарын байланыстыратын «летальды синтез» нәтижесінде түзілетін зат:

* құмырсқа қышқылы

* гликоль қышқылы

* +қымыздық қышқылы

* қымыздық және гликоль қышқылы

* гликоль альдегиді және гликоль қышқылы

! Көру жүйесін қабындыратын метанол метаболит көрсетіңіз:

* құмырсқа қышқылы

* +формальдегид

* хлорэтанол

* қымыздық қышқылы

* хлорсірке қышқылы

! Метилалкогольды кома тудыратын метанолдың метаболитін көрсетіңіз:

* +құмырсқа қышқылы

* формальдегид

* хлорэтанол

* қымыздық қышқылы

* хлорсірке қышқылы

! Гипокальцемия, діріл және ішкі органдардың деструкциясын туындататын этиленгликоль метаболитін көрсетіңіз:

* құмырсқа қышқылы

* формальдегид

* хлорэтанол

* +қымыздық қышқылы

* хлорсірке қышқылы

! Геморрагиялық синдром қандай затпен уланғанда пацда болады?

* метанолмен

* этиленгликольмен

* +дихлорэтанмен

* үшхлорэтиленмен

* тетраэтилқорғасынмен

! Үшхлорэтиленмен уланғанда байқалатын симптом:

* бұлшықет параличі

* бұлшықет гипертонусы

* діріл

* +жүйке жүйесінің параличі

* бұлшықет гипотонусы

! Үшхлорэтиленмен өткір уланғанда көрінетін белгілер:

* бас миының қабынуы

* +өкпенің қабынуы

* асцит

* діріл

* сопақш ми параличі

! Тетраэтилқорғасын жиналады:

* бұлшықет тіндерінде

* өкпе тіндерінде

* +жүйке жүйесі тіндерінде

* байланыстырғыш тіндерде

* жұлын тіндерінде

! Қандай қосылыспен уланғанда ең алдымен бүйрек зақымдалады?

* метил спиртімен

* дихлорэтанмен

* этиленгликольмен

* дихлорэтанмен

* тетраэтилқорғасынмен

! Қандай қосылыспен уланғанда ең алдымен бауыр зақымдалады?

* метил спиртімен

* +дихлорэтанмен

* этиленгликольмен

* дихлорэтанмен

* тетраэтилқорғасынмен

! Қандай затпен уланғанда масаю кезеңі байқалады?

* метанол, дихлорэтан

* дихлорэтан, этиленгликоль

* +метанол, этиленгликоль

* дихлорэтан, трихлорэтилен

* трихлорэтилен, тетраэтилқорғасынмен

! Дихлорэтанмен пероральды уланғанда бастапқы кезеңі қандай түрде көрінеді?

* өкпелік жетіспеушілік

* бауырлық жетіспеушілік

* бүйректік жетіспеушілік

* геморрагиялық синдром

* +наркотикалық кома

! Улану дәрежесі орташа пероральды уланғанда қандай қосылыстарда жасырын кезең болмайды?

* метанол, этиленгликоль

* этиленгликоль, дихлорэтан

* +дихлорэтан, үшхлорэтилен

* үшхлорэтилен, тетраэтилқорғасын

* метанол, тетраэтилқорғасын

! Этиленгликольмен жеңіл түрде уланғанда байқалатын симптомдар:

* +масаю, интоксикация жалпы белгілері

* токсикалық нефропатия симптомдары

* өткір бүйректік жетіспеушілік, бауырлық жетіспеушілік те байқалады

* ми интоксикациясы

* барлық жауап дұрыс

! Андоттардың биохимиялық антогонизмі:

* токсиканттың суда ерігіштігі

* суда еритін улылығы төмен комплекстердің түзілуі

* +биохимиялық процесттерді реттеу

* жүйке жүйесі импульстерінің берілуін реттеу

* ксенобиотиктердің жоғары улы метаболиттеріне дейін ыдырауына кедергі келтіру

! Өсімдік гликоидтер құрылымы қанша бөліктен тұрады?

* +2

* 3

* 4

* 5

* 1

! Метил спиртімен уланғанда қолданылады:

* +этил спирті

* уротропин

* унитиол

* метионин

* галантомин

! Асқазанды ұзақ уақыт бойы жуу керек, егер келесі затпен уланса:

* +метанолмен

* этиленгликольмен

* дихлорэтанмен

* үшхлорэтиленмен

* тетраэтилқорғасынмен

! Асқазан ішек трактында толық дерлік (90-100%) сіңірілетін жүрек гликозиді:

* строфантин К

* дигоксин

* +дигитоксин

* атропин

* кодеин

! Аш ішекте (6-85%) сіңрілетін, плазмада тек 20-25 % ғана байланыста болатын жүрек гликозиді:

* строфантин К

* +дигоксин

* дигитоксин

* атропин

* кодеин

! Диоксинмен уланғанда тән емес симптомдар:

* шаштың түсуі

* бөрітпе

* дененің ісінуі

* +перифериялық паралич

* кірпіктің түсуі

! Қатты әсер ететін улы заттардың токсикологиялық классификациясы бойынша этиленоксид қандай топқа жатады?

* +алкилдейтін әсері бар метаболикалық улар

* зат алмасу жүйесін бұзатын

* жүйке жүйесі импульсінің беріуіне және генерациясына әсер ететін

* тұншықтыратын және неротропты әсері бар

* тұншықтыратын және жалпы улы әсері бар

! Қатты әсер ететін улы заттардың токсикологиялық классификациясы бойынша диоксин қандай топқа жатады?

* алкилдейтін әсері бар метаболикалық улар

* +зат алмасу жүйесін бұзатын

* жүйке жүйесі импульсінің беріуіне және генерациясына әсер ететін

* тұншықтыратын және неротропты әсері бар

* тұншықтыратын және жалпы улы әсері бар

! Қатты әсер ететін улы заттардың токсикологиялық классификациясы бойынша бромметил қандай топқа жатады?

* +алкилдейтін әсері бар метаболикалық улар

* зат алмасу жүйесін бұзатын

* жүйке жүйесі импульсінің беріуіне және генерациясына әсер ететін

* тұншықтыратын және неротропты әсері бар

* тұншықтыратын және жалпы улы әсері бар

! Халық шаруашылығында диоксин қандай түрде қолданылады?

* инсектицид

* гербицид

* дәрі

* фумигант

* фунгицид

! Диоксиннің ДНҚ-ға әсері:

* құрылымы бұзылады

* +химиялық төзімді болады

* химиялық инертті болады

* ақуыздар әсеріне төзімді етеді

* редупликацияны жылдамдатады

! Әр түрлі улы заттармен уланғанда тән:

* гипоксиялық гипоксия

* гемиялық гипоксия

* циркуляторлы гипоксия

* тіндік гипоксия

* +аралас гипоксия

! Антидоттардың биохимиялық антогонизмі:

* токсиканттың суда ерігіштігі

* суда еритін улылығы төмен комплекстердің түзілуі

* +биохимиялық процесттерді реттеу

* жүйке жүйесі импульстерінің берілуін реттеу

* ксенобиотиктердің жоғары улы метаболиттеріне дейін ыдырауына кедергі келтіру

! Никотинді азот қышқылымен тотықтырғанда түзіледі:

* Метанол;

* + Никотин қышқылы;

* Пиридин;

* Сірке қышқылы;

* Бензой қышқылы

Комментарии 164

Добавить комментарий

Ваш e-mail не будет опубликован. Обязательные поля помечены *